Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan tiếng hát thiên phú lan truyền khắp thế giới

:::

2018 / Tháng 8

Bài viết‧Liu Ying-feng Ảnh‧Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan cung cấp Biên dịch‧Bích Ngân


來自南國彼端的希望兒童合唱團,在臉書粉絲頁上如此寫著:「在排灣族語裡,PUZANGALAN就是希望,由排灣族的孩子組成的希望兒童合唱團,是一群愛唱歌肯努力想要有不一樣未來的孩子,希望能用歌聲將祝福快樂帶給大家,並為自己的未來帶來希望。」

9年過去了,在團長蔡義芳、指揮吳聖穎的率領下,大大小小的團員以天籟的樂聲,實現了自己的宣言,站上國際舞台,自信地在世界吟唱著來自原鄉的希望之聲。


 Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan đến từ vùng đất cực nam Đài Loan, trên trang mạng xã hội Facebook đã viết như thế này: “Trong ngôn ngữ của dân tộc Paiwan, Puzangalan có nghĩa là hy vọng, Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan do các em nhỏ người dân tộc Paiwan thành lập, các em là những mầm non yêu thích ca hát, nỗ lực tạo nên một tương lai tươi sáng, hy vọng dùng lời ca tiếng hát của mình mang đến cho mọi người niềm vui và lời chúc phúc, và cũng mang đến niềm hy vọng cho tương lai của mình.
Đã 9 năm trôi qua, dưới sự dẫn dắt của trưởng đoàn Thái Nghĩa Phương (Tsai Yi-fang) và giáo viên dạy nhạc Ngô Thánh Dĩnh (Wu Sheng-ying), các thành viên lớn nhỏ trong đoàn đã dùng giọng hát trời phú thể hiện lời tuyên ngôn của bản thân, đứng trên vũ đài quốc tế, tự tin cất cao tiếng hát, hy vọng mang âm điệu quê hương truyền tải đến toàn thế giới.

 

Mùa hè năm 2017, một điệu nhạc du dương êm dịu mang đậm bản sắc Đài Loan lan tỏa toàn nước Ý. Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan, đến từ vùng đất cực nam Đài Loan, thành lập được 10 năm, lần đầu tiên đã đoạt Huy chương vàng tại Lễ hội Hợp ca quốc tế Musica Eterna tại Roma. Sau đó các em đến tham dự Lễ hội Hợp ca quốc tế Leonardo da Vinci, lọt vào vòng chung kết và giành được các giải thưởng như Huy chương vàng cuộc thi, Huy chương vàng đồng đội thiếu nhi, Huy chương bạc nhóm dân ca, Giải vũ đạo xuất sắc nhất, Giải đơn ca độc tấu- một giải thưởng không dễ dàng chút nào.

Một lúc giành được hàng loạt giải thưởng lớn như vậy, đã mang lại cho trưởng đoàn Thái Nghĩa Phương, giáo viên Ngô Thánh Dĩnh và toàn thể 10 thành viên trong đoàn một cảm giác vinh dự tận hưởng niềm vui trên sân khấu. Nhớ lại năm 2008 khi mới thành lập, Đoàn Hợp ca được khởi nguồn từ một nguyện ước giáo dục rất đơn giản của thầy Thái Nghĩa Phương, chủ nhiệm Phòng giáo vụ của Trường cấp I Giai Nghĩa (Jiayi) thuộc huyện Bình Đông (Pingdong)

Trường cấp I Giai Nghĩa nằm tại xã Mã Gia (Majia), là một thôn làng của người dân tộc, trong hơn 100 em học sinh thì đa số là người dân tộc Paiwan hoặc Rukai. Mặc dù trường học nằm ở vùng xa xôi hẻo lánh, thiếu thốn nguồn lực dành cho giáo dục, ấy vậy mà nơi này lại không thiếu các em học sinh ưu tú.

Theo quan sát của thầy Thái Nghĩa Phương, giảng dạy tại Trường cấp I Giai Nghĩa đã hơn 20 năm, thầy thấy nhiều em học sinh sau khi chuyển sang cấp II thì thành tích học tập lại bị sút kém đi rất nhiều. Thầy thấy tiếc và nghĩ rằng, tại sao không tận dụng đoàn hợp ca của trường, thông qua sự cổ vũ động viên trong một thời gian dài, giúp các em lấy lại sự tự tin.

Từ một ý tưởng như vậy, vừa gặp lúc giáo viên âm nhạc Ngô Thánh Dĩnh cũng về trường giảng dạy, thế là không hẹn mà gặp, cả hai đã hợp tác với nhau thành lập đoàn hợp ca là tiền thân của Đoàn Hợp ca thiếu nhi Puzangalan ngày nay.

Định kỳ luyện giọng hát, thay đổi cuộc sống của các em

Thành lập Đoàn hợp ca trong trường cũng chỉ vì mục đích muốn tham gia các cuộc thi âm nhạc, thầy Thái Nghĩa Phương và cô Ngô Thánh Dĩnh hy vọng đoàn hợp ca có thể đi theo hướng luyện tập cố định, mới đầu là luyện tập cật lực định kỳ hai lần 1 tuần.

 Thế nhưng, trong buổi ban đầu, do thời gian tập luyện đã ảnh hưởng đến thời gian vui chơi, nên các em thường không có cảm hứng tập hát, có nhiều phụ huynh chưa hiểu được dụng ý của thầy Thái Nghĩa Phương, hay đưa ra câu hỏi: “Tập hát để làm gì?”. Do tự xưng sẽ đóng vai trò là một thầy giáo nghiêm khắc, nên thầy chỉ còn có cách là lái xe đến thôn xóm, tìm đến các thành viên trốn giờ luyện tập.

Một sự kết hợp rất ăn ý giữa thầy Thái Nghĩa Phương và cô Ngô Thánh Dĩnh, một người lo việc nội bộ và một người lo chạy bên ngoài. Thầy Thái Nghĩa Phương tự cho mình không rành âm nhạc nên đảm nhận nhiệm vụ lo mọi việc lớn nhỏ của đoàn, còn trọng trách luyện tập ca hát giao lại cho cô Ngô Thánh Dĩnh. Tuy nhiên mỗi lần đến giờ tập hát thì thầy lại ở bên ngoài, lặng lẽ lắng nghe các em tập hát. Mãi đến 3 tháng sau, tiếng hát của các em đã hay hơn trước đây, lúc đó Thái Nghĩa Phương mới có cảm giác như trút được gánh nặng trong lòng, nhẹ nhõm hẳn ra.

Không chỉ là giọng hát, những thành viên lớn nhỏ tham gia đoàn hợp ca cũng đã có những thay đổi cả về tâm lý. Trên khuôn mặt của các em đã xuất hiện sự tự tin, chuyên tâm, thông qua bài hợp ca các em cũng hiểu được tầm quan trọng của sự đoàn kết tập thể.

Cô giáo Ngô Thánh Dĩnh cho biết, rất nhiều người nghĩ rằng, trong một đoàn hợp ca thì “hát” mới là quan trọng, thế nhưng làm thế nào để “lắng nghe”, đó mới là mấu chốt quyết định sự thành bại của đoàn hợp ca. “Chỉ khi bạn trầm tĩnh, mở rộng đôi tai, lắng nghe tiếng hát của đồng đội, lúc ấy tiếng hát mới hài hòa với nhau được. Nếu không thì dù giọng hát có hay đến mấy, cũng chỉ là giọng hát của riêng mình, không thể hòa chung với mọi người được”, cô Ngô Thánh Dĩnh nói.

Năm 2012 cũng là năm thầy Thái Nghĩa Phương chuẩn bị về hưu, cũng có không ít thành viên trong đoàn cũng chuẩn bị tốt nghiệp. Do nghĩ đến sự phát triển lâu dài của đoàn hợp ca, nên đoàn đã quyết định tách ra khỏi trường học, đồng thời dùng ngôn ngữ PUZANGALAN của dân tộc Paiwan, để đổi tên gọi của đoàn thành Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan.

Thiếu sự hỗ trợ của trường học, kinh phí cho mỗi tháng như thuê chỗ luyện tập cũng tốn khoảng 40 ngàn Đài tệ, trở thành một vấn đề lớn. Thầy Thái Nghĩa Phương thừa nhận, lúc ấy đã từng nghĩ đến việc giải thể đoàn hợp ca, cũng may, thầy Huỳnh Quốc Quang (Huang Guo-guang) là hiệu trưởng trường đã về hưu, sau khi hay tin đã lập tức hỗ trợ về phần kinh phí, giúp cho đoàn tháo gỡ được vấn đề khó khăn.

Cũng cùng năm ấy, giọng ca thiên phú của Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan sau một thời gian khổ luyện, may mắn như thiên lý mã gặp được Bá Nhạc, nên đã có cơ hội đứng trên sân khấu quốc tế.

Năm ấy, Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan nhận lời mời của Hội triển vọng thế giới lên Đài Bắc biểu diễn, tranh thủ thời gian rảnh rỗi, thành viên trong đoàn đã đến quảng trường bên ngoài Viện bảo tàng quốc lập Đài Loan để luyện tập. Với giai điệu nhanh, chất giọng mạnh mẽ thấm sâu lòng người, đã thu hút sự chú ý của giám đốc Viện bảo tàng quốc lập Đài Loan Tiêu Tôn Hoàng (Hsiao Tsung-huang) đang đi ngang qua đó. Sau khi dừng chân hỏi thăm, ông đã lập tức mời Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan biểu diễn mở màn cho hoạt động do đơn vị này tổ chức. Trong buổi biểu diễn hôm đó, tiếng hát tuyệt vời của các em đã chinh phục quan khách đến từ nước Đức, và họ đã mời đoàn sang Dresden tham dự Lễ hội Hợp ca quốc tế. Sau đó, các nước như Nhật Bản, Hungari và Hàn Quốc đều hy vọng có thể mời các em sang biểu diễn.

Khi mới bắt đầu chưa một ai biết đến, mãi đến năm 2016, Đoàn hợp ca thiếu nhi được mời đến hát bài quốc ca tại buổi lễ nhậm chức của tổng thống Thái Anh Văn, lúc ấy danh tiếng mới vang xa. Giai điệu cổ truyền của dân tộc Paiwan kết hợp với cách hát trang nghiêm truyền thống, được mọi người khen ngợi là “Bài quốc ca hay nhất”, tất cả đều do công lao của cô Ngô Thánh Dĩnh.

Cô Ngô Thánh Dĩnh sinh ra và lớn lên tại thôn Timur-Bình Đông (Pingdong), bản thân cô cũng là người dân tộc Paiwan. Năm 2009 cô đã thử đưa giai điệu dân ca vào các bài hát. Cô thừa nhận, khi tiếp nhận công việc hướng dẫn đoàn hợp ca, cô chưa hề nghĩ đến sẽ đưa các bài dân ca được thổ dân hát truyền miệng vào các bài hát, mãi cho đến sau khi Đoàn hợp ca thiếu nhi Puzangalan tham dự cuộc thi hát dân ca quê hương, thành tích không như dự tính, lúc đó cô mới nảy ra ý nghĩ đưa cách hát dân ca cổ truyền của dân tộc nguyên trú Paiwan vào bài biễu diễn, phát triển cách hát “cải biên dân ca cổ truyền”.

Cải biên dân ca cổ truyền, thừa kế kí ức văn hóa

Cô Ngô Thánh Dĩnh cho biết, các dân tộc nguyên trú đều có truyền thống hát truyền miệng các bài dân ca, điệu hát, hình thức phát âm đều không giống nhau. Âm điệu dân ca cổ truyền của dân tộc Paiwan được phát ra từ lồng ngực và cổ họng, tiếng hát mang âm lực mạnh mẽ xuyên thấu.

Ngô Thánh Dĩnh không chỉ đem nét đặc sắc của tiếng hát dân tộc nguyên trú Paiwan đưa vào bài hát, khi soạn nhạc cô cũng kết hợp với kết cấu hình thức khúc nhạc của dân ca cổ truyền như hợp âm, phức điệu đưa vào điệu nhạc. Các em nghe thấy bài hát hợp ca trong những lần luyện tập bình thường có thêm khúc nhạc dân ca cổ truyền quen thuộc nên càng vui vẻ tập luyện hơn nữa. Đây cũng chính là dụng ý của Ngô Thánh Dĩnh, cô hy vọng thông qua Đoàn hợp ca thiếu nhi, giữ gìn được văn hóa dân ca cổ truyền đã dần bị quên lãng.

Cô cho biết, trước đây đa số các đoàn hợp ca đều thừa hưởng kỹ thuật thanh nhạc phương tây, đó là thông qua cách hát giọng gió để thể hiện một âm thanh cao vút thánh thót. Trong 10 năm qua, mọi người lại đề cao ý thức quê hương, cổ vũ tìm kiếm văn hóa địa phương nên mới có phương thức cải biên bài hát dân ca cổ truyền. Ca hát đã kéo gần khoảng cách giữa các thành viên trong đoàn với ông bà trong gia đình, tìm về cội nguồn của tổ tiên, những người lớn tuổi đã lâu không có dịp hát lại những bài dân ca truyền thống, cũng từ tiếng hát của con cháu, như được nghe lại những khúc ca của thời niên thiếu.

Giống như 9 năm về trước, buổi ban đầu khi thầy Thái Nghĩa Phương và cô Ngô Thánh Dĩnh cùng hợp tác thành lập đoàn hợp ca trong trường, tiếng hát thực sự đã mang đến sự thay đổi cho các em. Hãy nhắm mắt lại, lắng nghe tiếng hát của Đoàn hợp ca Puzangalan, bạn có thể nghe thấy niềm hy vọng được ẩn giấu bên trong và những kí ức gắn sâu trên mảnh đất này.  

Bài viết liên quan

近期文章

印尼文 泰文

Paduan Suara Anak Puzangalan Nyanyian Harapan Berkumandang ke Penjuru Dunia

Artikel‧Liu Ying-feng  Gambar‧Paduan suara anak Puzangalan (Puzangalan Children's Choir)

來自南國彼端的希望兒童合唱團,在臉書粉絲頁上如此寫著:「在排灣族語裡,PUZANGALAN就是希望,由排灣族的孩子組成的希望兒童合唱團,是一群愛唱歌肯努力想要有不一樣未來的孩子,希望能用歌聲將祝福快樂帶給大家,並為自己的未來帶來希望。」

9年過去了,在團長蔡義芳、指揮吳聖穎的率領下,大大小小的團員以天籟的樂聲,實現了自己的宣言,站上國際舞台,自信地在世界吟唱著來自原鄉的希望之聲。


Paduan suara anak Puzangalan, yang berasal dari sisi Selatan Taiwan, pada laman facebook menuliskan, ìDalam bahasa suku Paiwan, PUZANGALAN artinya harapan. Paduan suara anak Puzangalan beranggotakan anak-anak suku Paiwan, kumpulan anak yang memiliki harapan masa depan yang berbeda dengan anak-anak lainnya, mereka berharap suara nyanyian mereka dapat membawa kebahagiaan kepada orang lain serta memberikan harapan untuk masa depan mereka sendiri.î

 9 tahun telah berlalu, di bawah pimpinan Direktur Paduan Suara Anak Tsai Yi-fang dan Konduktor Muni Takivaljit, paduan suara anak yang memiliki suara merdu bagaikan malaikat ini, tampil di atas panggung internasional menyampaikan pesan mereka, dengan rasa percaya diri membawakan lagu senandung harapan dari kampung halaman kepada dunia.

 

Pada musim panas tahun 2017, di Italia berkumandang lagu-lagu merdu dengan kekhasan Taiwan yang kental. Berasal dari Selatan Taiwan, paduan suara anak Puzangalan telah terbentuk selama 10 tahun, sebelumnya mereka pernah meraih piala emas pada Musica Eterna Roma International Choir Festival & Competition, kemudian meraih suatu kehormatan besar memenangkan kejuaraan Leonardo Da Vinci International Choral Festival, mereka berhasil merebut piala emas untuk kategori paduan suara anak-anak, piala perak untuk kategori lagu balada, penghargaan koreografi terbaik serta penghargaan kategori penampilan solo dengan tingkat kesulitan sangat tinggi.

Rentetan prestasi gemilang yang mereka raih memberikan kebanggaan tersendiri bagi Direktur Paduan Suara Anak Puzangalan, Tsai Yi-fang, dan konduktor, Muni Takivaljit, serta puluhan anggota paduan suara anak lainnya. Namun, kembali pada tahun 2008, terbentuknya tim paduan suara ini dimulai berkat dedikasi mendidik tulus dan sederhana dari Tsai Yi-fang, yang saat itu menjabat sebagai Direktur Akademik Jia-yi Primary School di Pingtung..

Jia-yi Primary School terletak di desa Majia, sebuah perkampungan komunitas penduduk sukuadat asli, dengan seratus lebih siswa yang terdiri dari suku Paiwan dan Rukai. Meskipun lokasi sekolah ini sangat terpencil, dan memiliki keterbatasan sumber daya pendidikan, namun sekolah ini tidak kekurangan siswa berprestasi.

Menurut pengamatan Tsai Yi-fang yang telah mengajar selama lebih dari dua dekade, setelah siswa naik kelas ke tingkat Sekolah Menengah Pertama, tidak sedikit dari mereka yang mengalami penurunan prestasi secara drastis. Dalam hati Tsai Yi-fang merasa menyesal karena tidak bisa membantu, lalu berpikir mengapa tidak memanfaatkan paduan suara sekolah, melalui pendampingan dan dukungan jangka panjang ia berhasil mengembalikan rasa percaya diri dari para siswa.

Ide ini secara kebetulan juga diusulkan oleh guru musik, Muni Takivaljit. Dan akhirnya mereka berdua sepakat merintis paduan suara anak Puzangalan.

Rutinitas Latihan Menyanyi
Merubah Anak-anak

Paduan suara sekolah dibentuk untuk mengikuti kompetisi musik, Tsai Yi-fang dan Muni Takivaljit berharap agar mereka dapat menjalankan latihan menyanyi secara rutin, yaitu dengan berlatih keras dua kali dalam seminggu.

Pada awalnya, karena latihan menyanyi sangat menyita waktu bermain anak-anak, tak jarang mereka membolos, orang tua murid yang belum menyadari niat Tsai Yi-fang bertanya kepada mereka, "Untuk apa berlatih menyanyi?" Tsai Yi-fang mengakui dalam hal ini, dirinya berperan sebagai pihak antoganis, ia mewajibkan anak-anak berlatih, bahkan menyetir mobil ke perkampungan untuk mencari dan menjemput anak-anak yang membolos agar kembali latihan menyanyi.

Duet antara Tsai Yi-fang dan Muni Takivaljit, yang satu bertugas mengatur urusan luar, sedangkan yang satunya lagi mengurus bagian intern. Tsai Yi-fang mengakui mereka sangat kekurangan tenaga layaknya melodi yang tak sempurna, banyak hal yang dikerjakan sendiri, sementara pelatihan menyanyi diserahkan sepenuhnya kepada Muni Takivaljit. Setiap kali latihan, Tsai Yi-fang selalu berada di luar kelas dan secara diam-diam mendengarkan anak-anak berlatih menyanyi. Tiga bulan kemudian, terdengar suara mereka semakin merdu dibandingkan sebelumnya, dan semakin enak didengar, hal ini membuat Tsai Yi-fang merasa lega.

Tidak hanya suara nyanyian, paduan suara anak dengan usia yang beragam ini juga telah membawa perubahan kepada anggotanya. Dari raut wajah mereka terpancar rasa percaya diri, dengan mengikuti paduan suara mereka semakin memahami pentingnya kerjasama dalam satu tim.

Muni Takivaljit mengatakan banyak orang yang beranggapan, hal yang utama dalam paduan suara adalah bernyanyi, akan tetapi perlu disadari mendengar adalah kunci utama penentu keberhasilan membawakan lagu dalam paduan suara. “Dengan bersikap tenang, membuka telinga, mendengar suara nyanyian dari rekan-rekan paduan suara lainnya, barulah dapat dihasilkan nada yang harmonis. Kalau tidak, sehebat apapun suara seseorang, tanpa kerja sama ia hanya akan menonjolkan suaranya sendiri.” ujar Muni Takivaljit.

Pada tahun 2012, ketika Tsai Yi-fang akan segera memasuki masa pensiun, tidak sedikit dari anggota paduan suara yang juga akan lulus sekolah dasar. Mempertimbangkan perjalanan tim paduan suara dan perkembangan jangka panjang, maka ia memutuskan untuk memisahkan kelompok paduan suara ini dari pihak sekolah, kemudian menambahkan kata Puzangalan yang berasal dari bahasa suku Paiwan, sehingga paduan suara ini diberi nama Paduan Suara Anak Puzangalan (Puzangalan Children's Choir).

Setelah memisahkan diri maka tim paduan suara ini tidak lagi mendapat bantuan dari pihak sekolah, termasuk ruang untuk berlatih, dan dana operasional yang mencapai NT $40 ribu per bulan kini menjadi masalah besar bagi mereka. Tsai Yi-fang berterus terang, pada saat itu ia terus berpikir apakah paduan suara ini masih akan dilanjutkan, beruntung sekali masalah ini diketahui oleh pensiunan kepala sekolah, bapak Huang Guo-guang, beliau dengan sukarela memberikan bantuan sehingga kendala yang dihadapi dapat terselesaikan.

Pada tahun yang sama, paduan suara anak Puzangalan berlatih sekuat tenaga untuk waktu yang lama, beruntung sekali penampilan mereka disaksikan dan diakui oleh pakar musik, sehingga mereka berkesempatan untuk tampil di panggung internasional.

Pada tahun itu, paduan suara anak Puzangalan menerima undangan World Vision untuk tampil di Taipei. Selama di Taipei, mereka memanfaatkan waktu luang untuk tampil menyanyi di National Taiwan Museum (NTM) . Lagu bernada cepat dan ceria yang mereka bawakan, secara kebetulan terdengar oleh Direktur NTM Hsiao Tsung-huang, ia menghentikan derap langkahnya untuk mengenal paduan suara anak tersebut. Saat itu juga ia mengundang paduan suara anak Puzangalan untuk hadir sebagai bintang tamu dalam acara pembukaan. itu Suara merdu dari anak-anak meluluhkan hati para tamu yang datang dari Jerman, kemudian mereka diundang untuk menghadiri Internasional Children’s Choir Festival di Dresden Jerman, serta beberapa ajang pertunjukan musik internasional lainnya di Jepang, Hungaria dan Korea.

Pada awalnya penampilan mereka hanya menarik perhatian segelintir orang, hingga tahun 2016 ketika paduan suara anak Puzangalan tampil membawakan lagu kebangsaan dalam upacara inaugurasi Presiden Tsai Ing-wen, barulah popularitas mereka meningkat. Integrasi nada tradisional suku Paiwan, digubah dengan gaya pembawaan nyanyian yang lebih mapan. Gaya pembawaan dari musisi Muni Takivaljit dinilai masyarakat luar sebagai “Lagu kebangsaan yang paling merdu.”

Muni Takivaljit dibesarkan di perkampungan Timur desa Sandimen kabupaten Pingtung, ia adalah bagian dari masyarakat suku Paiwan. Pada tahun 2009, ia mulai mencoba membuat kompilasi lagu balada kuno. Ia mengakui, sebelumnya tidak pernah berpikiran untuk menggubah lagu balada tradisional suku penduduk asli, hingga suatu hari ia menerima tugas untuk memimpin paduan suara ini dan berharap paduan suara anak Puzangalan dalam ajang kompetisi dapat menampilkan lagu dari kampung halaman, walaupun prestasi yang diraih belum sesuai dengan harapan, Muni takivaljit menetaskan gaya pembawaan lagu dengan memasukkan unsur balada suku Paiwan, mengembangkan gaya pembawaan lagu balada kuno.

Gaya Baru Balada Kuno
Wariskan Memori Budaya

Muni Takivaljit mengatakan, setiap suku penduduk asli memiliki tradisi balada kuno, pola bernyanyi, dan metode pelafalan yeng berbeda. Sementara nada balada kuno Paiwan dibawakan dengan mengeluarkan suara melalui rongga dada, bagian tenggorakan, dan suara yang dihasilkan memiliki kekuatan menggetarkan sanubari.

Muni Takivaljit tidak hanya memahami bagaimana menuangkan karakteristik menyanyi suku Paiwan, dia juga mengubah chorus, lagu balada kuno, dan polifoni pada struktur lagu balada kuno Paiwan menjadi lagu ensembel musik tradisional. Pada hari biasa, anak-anak berlatih lagu-lagu balada kuno yang tidak asing di telinga, ketika menyanyikan lagu tersebut timbul perasaan gembira, ini menjadi harapan Muni Takivaljit untuk melestarikan budaya balada kuno yang mulai sirna melalui paduan suara anak Puzangalan.

Ia mengatakan, di masa lalu sebagian besar paduan suara meneruskan teknik pembawaan lagu ala Barat, mengekspresikan keindahan melalui resonansi suara. namun dalam sepuluh tahun terakhir ini, kearifan lokal semakin disadari, dan mendorong masyarakat mencari elemen budaya lokal dan menemukan cara menginterprestasi lagu balada kuno. Berkat bernyanyi, anggota paduan suara semakin akrab dengan Vuvu (Bahasa Paiwan, artinya kakek-nenek) di rumah, lebih mengenal akar kehidupan kakek-neneknya. Banyak diantara lagu balada kuno yang sudah tidak dinyanyikan lagi, namun kini melalui suara anak-anak terdengar kembali lagu yang tidak asing di telinga, yakni lagu balada kuno.

Sama halnya dengan 9 tahun yang lalu, Tsai Yi-fang dan Muni Takivaljit tetap berpegang pada niat awal yaitu mendidik anak-anak peserta paduan suara di sekolah, dengan bernyanyi mampu memberikan perubahan pada anak-anak. Memejamkan mata, mendengar suara nyanyian paduan suara anak Puzangalan maka dapat terdengar harapan dan memori kenangan terhadap tanah air yang sebelumnya pernah terselubung.    

คณะนักร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan เสียงแห่งสวรรค์ที่ถ่ายทอดมายังโลกมนุษย์

บทความ‧หลิวอิงฟง รูปภาพ‧Puzangalan Children's Choir  คำแปล‧มณฑิรา ไชยวุฒิ

來自南國彼端的希望兒童合唱團,在臉書粉絲頁上如此寫著:「在排灣族語裡,PUZANGALAN就是希望,由排灣族的孩子組成的希望兒童合唱團,是一群愛唱歌肯努力想要有不一樣未來的孩子,希望能用歌聲將祝福快樂帶給大家,並為自己的未來帶來希望。」

9年過去了,在團長蔡義芳、指揮吳聖穎的率領下,大大小小的團員以天籟的樂聲,實現了自己的宣言,站上國際舞台,自信地在世界吟唱著來自原鄉的希望之聲。


คณะนักร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan มาจากใต้สุดของเกาะไต้หวัน บนแฟนเพจเขียนไว้ว่า "ในภาษาของชนเผ่าไพวัน (Paiwan) คำว่า PUZANGALAN หมายถึงความหวัง ซึ่งเกิดจากการร่วมตัวของเด็กๆ ในชนเผ่าไพวันเป็นคณะนักร้องประสานเสียงเยาวชนแห่งความหวัง เด็กเหล่านี้รักการร้องเพลงและพยายามอย่างเต็มที่ เพื่อให้มีอนาคตที่แตกต่างจากเด็กทั่วไป มีความหวังที่จะใช้การร้องเพลงส่งต่อความสุขให้กับทุกคนและเพื่อสร้างอนาคตของตนเองให้เป็นตามที่คาดหวังไว้

ตลอด 9 ปีที่ผ่านมา ภายใต้การดูแลของหัวหน้าคณะ คุณไช่อี้ฟัง (蔡義芳) และคุณอู๋เซิ่งอิ่ง (吳聖穎) ซึ่งเป็นวาทยากร ได้นำพาเสียงร้องอันไพเราะของเหล่าสมาชิกทั้งตัวเล็กตัวใหญ่ สร้างความหวังของตนเองให้เป็นจริงด้วยการขึ้นยืนอยู่บนเวทีระดับนานาชาติ พร้อมกับความเชื่อมั่นว่าโลกจะต้องได้รับฟังเสียงเพลงท้องถิ่นดั้งเดิมที่เต็มไปด้วยความหวัง

 

ช่วงฤดูร้อนเมื่อปีค.ศ.2017 ประเทศอิตาลีเต็มเปี่ยมไปด้วยเสียงเพลงอันไพเราะที่มีกลิ่นอายของไต้หวัน คณะนักร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan ซึ่งก่อตั้งมาเป็นเวลา 10 ปี จากพื้นที่ใต้สุดของไต้หวัน รางวัลแรกที่ได้รับคือเหรียญทองจากการประกวดแข่งขัน Musica Eterna Roma International Choir Festival ณ ประเทศอิตาลี หลังจากนั้นในเทศกาลดนตรี Leonardo da Vinci International Choral Festival ก็ได้รับรางวัลเหรียญทองจากการเข้าสู่การแข่งขันรอบสุดท้าย รางวัลเหรียญทองประเภทกลุ่มเยาวชน รางวัลเหรียญเงินประเภทเพลงพื้นเมือง รางวัลประเภทเต้นรำยอดเยี่ยม และรางวัลที่ได้มายากที่สุดอย่างศิลปินเดี่ยวยอดเยี่ยม

การรับรางวัลใหญ่ต่อเนื่องหลายรายการถือเป็นเกียรติยศบนเวทีอันน่าภาคภูมิใจของคุณไช่อี้ฟัง หัวหน้าคณะ คุณอู๋เซิ่ง
อิ่ง วาทยากร กับสมาชิกในคณะทั้ง 10 คน อย่างไรก็ตาม เมื่อย้อนกลับไปในช่วงปีค.ศ.2008 สมัยที่เริ่มต้นก่อตั้งคณะ การสร้างคณะนักร้องประสานเสียงเป็นเป้าหมายของคุณไช่อี้ฟังในฐานะผู้อำนวยการโรงเรียนประถมศึกษาเจียอี้ เมืองผิงตง

โรงเรียนประถมเจียอี้ อยู่ในตำบลหม่าเจีย ซึ่งเป็นชุมชนของชนเผ่าพื้นเมือง นักเรียนร้อยกว่าคนที่ศึกษาอยู่มีทั้งชนเผ่าไพวันและชนเผ่ารูไค (Rukai) แม้โรงเรียนจะอยู่ห่างไกล ขาดแคลนอุปกรณ์ทางการศึกษา แต่ก็ไม่เคยขาดแคลนนักเรียนที่สร้างผลงานโดดเด่นให้กับโรงเรียน

การสอนอยู่ในโรงเรียนประถมเจียอี้มานานกว่า 20 ปี ทำให้คุณไช่อี้ฟังสังเกตเห็นว่ามีนักเรียนจำนวนไม่น้อยที่ผลการเรียนแย่ลงเมื่อก้าวเข้าสู่ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น คุณไช่อี้ฟังจึงพยายามคิดไตร่ตรองและใช้การร้องเพลงประสานเสียงของโรงเรียนมาช่วยสนับสนุน สร้างกำลังใจและความเชื่อมั่นให้เด็กในระยะยาว

แนวคิดนี้ได้ไปสอดคล้องกับความต้องการของคุณอู๋
เซิ่งอิ่งซึ่งทำหน้าที่เป็นครูสอนดนตรีเหมือนกัน ทั้งคู่จึงร่วมมือกันก่อตั้งคณะนักร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan ขึ้นมา

การฝึกฝนเป็นประจำ ช่วยเปลี่ยนแปลงเด็กๆ

หลังจากเปลี่ยนแนวทางของคณะนักร้องประสานเสียงประจำโรงเรียน ที่เดิมทีตั้งขึ้นเพื่อเข้าร่วมการแข่งขันดนตรีโดยเฉพาะ คุณไช่อี้ฟังกับคุณอู๋เซิ่งอิ่งจึงกำหนดแนวทางพัฒนาการฝึกซ้อม เริ่มจากกำหนดเวลาซ้อมอย่างเข้มงวดสัปดาห์ละ 2 ครั้ง

อย่างไรก็ตาม ในช่วงเริ่มต้นของการจัดตั้ง การฝึกซ้อมเป็นเหตุทำให้เด็กมีเวลาเล่นสนุกน้อยลง บ่อยครั้งเด็กๆ ขาดความสนใจ ผู้ปกครองที่ไม่เข้าใจมักจะถามคุณไช่อี้ฟังอยู่
เสมอๆ ว่า "จะฝึกฝนการร้องเพลงประสานเสียงไปทำไม" คุณไช่อี้ฟังจึงทำได้แค่สวมบทตัวร้าย ขับรถไปตามพื้นที่ต่างๆ ของชนเผ่า ตามหาสมาชิกของวงที่หายไป

คุณไช่อี้ฟังกับคุณอู๋เซิ่งอิ่งแบ่งหน้าที่กันในการดำเนินงานดูแลคณะนักร้องประสานเสียง คุณไช่อี้ฟังซึ่งไม่ค่อยสันทัดเรื่องการร้องเพลงจะคอยดูแลภาพรวมภายนอกของคณะ ส่วนเรื่องการฝึกสอนภายในคณะเป็นหน้าที่ของผู้เชี่ยวชาญด้านดนตรีอย่างคุณอู๋เซิ่งอิ่ง แต่ทุกครั้งที่มีการฝึกซ้อม คุณไช่อี้ฟังมักจะแอบฟังการฝึกซ้อมอยู่ข้างนอกห้อง จนกระทั่ง 3 เดือนผ่านไป เสียงที่ส่งผ่านออกมาก็ค่อยๆ ไพเราะมากขึ้น สิ่งที่คุณไช่อี้ฟังรู้สึกหนักอกหนักใจอยู่ก็ค่อยๆ ปล่อยวางลง

ไม่ว่าจะเสียงแบบไหน ไม่มีการแบ่งช่วงอายุ เมื่อเข้าร่วมเป็นสมาชิกของวงแล้วจะค่อยๆ เห็นการเปลี่ยนแปลง สีหน้าที่ปรากฏออกมาของพวกเขาแสดงถึงความมั่นใจ เมื่อผ่านการร้องเพลงประสานเสียงยิ่งเข้าใจถึงความสำคัญของการทำงานเป็นทีมเวิร์คมากขึ้น

คุณอู๋เซิ่งอิ่งกล่าวว่า หลายคนคิดว่าสิ่งสำคัญของการร้องเพลงประสานเสียงคือ "การร้อง" แต่เมื่อเข้าใจอย่างถ่องแท้จะรู้ว่า "การรับฟัง" ต่างหากที่เป็นกุญแจสำคัญและจะเป็นตัวตัดสินว่าการร้องเพลงประสานเสียงจะไปรอดหรือไม่ คูณอู๋เซิ่ง
อิ่งกล่าวว่า "เพียงค่อยเป็นค่อยไป แล้วเปิดหูฟังเสียงร้องของคนรอบข้าง เพลงที่ร้องออกมาจึงมีความกลมกลืน เสียงร้องของแต่ละคนจะทำให้เพลงที่ร้องออกมาไพเราะมากขึ้น"

เมื่อปีค.ศ.2012 คุณไช่อี้ฟังใกล้จะเกษียณอายุราชการ สมาชิกในวงหลายคนก็ใกล้สำเร็จการศึกษา เขาจึงไตร่ตรองถึงการพัฒนาคณะนักร้องประสานเสียงให้พัฒนาไปในระยะยาว ด้วยการตัดสินใจลาออกจากโรงเรียน และนำชื่อ PUZANGALAN ซึ่งเป็นภาษาชนเผ่าไพวัน มาตั้งเป็นชื่อคณะนักร้องประสานเสียงเยาวชนแห่งความหวัง

เมื่อได้รับความช่วยเหลือจากโรงเรียนน้อยลง ช่วงการฝึกซ้อมที่มีค่าใช้จ่ายแต่ละเดือนเกือบ 40,000 เหรียญไต้หวัน จึงกลายเป็นปัญหาใหญ่ คุณไช่อี้ฟังยอมรับอย่างตรงไปตรงมา เวลานั้นคิดว่าควรดำเนินการต่อหรือไม่ โชคดีที่คุณหวงกั๋วกวง (黃國光) อดีตครูใหญ่ซึ่งเกษียณอายุไปแล้ว หลังรับทราบเรื่องก็รีบเข้ามาช่วยเหลือทันทีทำให้ปัญหาได้รับการแก้ไขในที่สุด

และในปีเดียวกัน ความไพเราะของเสียงเพลงจากคณะนักร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan ที่พยายามฝึกซ้อมอย่างหนักมาเป็นระยะเวลายาวนาน ก็โชคดีที่ได้รับโอกาสไปแสดงความสามารถบนเวทีระดับนานาชาติ

ในปีนั้น คณะนักร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan ได้รับคำเชิญจากมูลนิธิ World Vision ให้มาร่วมแสดงที่ภาคเหนือของไต้หวัน และในช่วงว่างระหว่างรอร่วมกิจกรรม คณะได้ถือโอกาสออกมาซ้อมวอร์มเสียงอยู่บริเวณลานด้านนอกพิพิธภัณฑ์แห่งชาติไต้หวัน (National Taiwan Museum)  เสียงร้องจังหวะสนุกสนานเร้าใจและมีพลัง ดึงดูดให้ผู้คนที่เดินผ่านไปมารวมถึงคุณเซียวจงหวง (蕭宗煌) ผู้อำนวยการพิพิธภัณฑ์ต้องหยุดชะงักและเข้ามาสอบถาม เขาได้เชิญคณะ Puzangalan มาแสดงช่วงพิธีเปิดงานกิจกรรมทันที เสียงเพลงอันไพเราะจากสมาชิกของคณะนักร้องประสานเสียงในช่วงการแสดง ทำให้แขกผู้มีเกียรติที่เดินทางไกลมากจากประเทศเยอรมนีหลงใหล และเชิญไปร่วมแลกเปลี่ยนในการแสดงดนตรี International Childrenís Choir Festival in Dresden ประเทศเยอรมนี จากนั้น คณะนักร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan ก็ได้มีโอกาสไปปรากฏตัวบนเวทีการแสดงในอีกหลายประเทศ อาทิ ญี่ปุ่น ฮังการี และเกาหลีใต้

คณะนักร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan ได้รับความสนใจอย่างต่อเนื่อง จนกระทั่งในปีค.ศ.2016 ได้รับเชิญให้มาร่วมร้องเพลงชาติในพิธีสาบานตนเข้ารับตำแหน่งของประธานาธิบดีไช่อิงเหวิน คุณอู๋เซิ่งอิ่งได้แสดงฝีมือด้วยการปรับเปลี่ยนวิธีการร้องประสานเสียงและนำแนวดนตรีดั้งเดิมของชนเผ่าไพวันมาผสมผสาน จนได้รับคำชมจากนานาชาติว่าเป็น ìเพลงชาติที่ไพเราะที่สุดî

คุณอู๋เซิ่งอิ่งเติบโตในหมู่บ้านตี้หมัวเอ๋อ ตำบลซันตี้เหมิน
ของเมืองผิงตง และมีเชื้อสายของชนเผ่าไพวัน เธอได้เริ่มนำเอาทำนองเพลงโบราณมาให้เด็กๆ หัดร้องในปีค.ศ.2009 เธอสารภาพว่า ตอนเข้ามารับหน้าที่ควบคุมคณะนักร้องประสานเสียง ไม่เคยคิดว่าจะมีโอกาสได้นำเอาเพลงโบราณของชนพื้นเมืองมาใช้ในการขับร้อง จนกระทั่งคณะนักร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan ได้เข้าร่วมแข่งขันการประกวดร้องเพลงท้องถิ่น ซึ่งผลการแข่งขันที่ออกมาไม่ดีดั่งที่คาดหมายไว้ จึงเริ่มคิดที่จะนำเอาทำนองเพลงโบราณของชนเผ่าไพวันมาใช้ในการขับร้อง ก่อนจะพัฒนาจนเกิดเป็นวิธีใหม่สำหรับร้องเพลงโบราณ

ร้องเพลงโบราณสไตล์ใหม่ ย้อนรำลึกถึงมรดกทางวัฒนธรรม

คุณอู๋เซิ่งอิ่งกล่าวว่า กลุ่มชนเผ่าพื้นเมืองมีทำนองดนตรี การขับร้อง และวิธีการออกเสียงที่แตกต่างกัน การออกเสียงแบบโบราณของชนเผ่าไพวันจะต้องผ่านช่องท้องและก้องอยู่บริเวณลำคอ ทำให้เสียงมีคุณภาพและมีพลังการทะลุทะลวง

คุณอู๋เซิ่งอิ่งไม่เพียงนำเอาลักษณะพิเศษในการร้องเพลงของชนเผ่าไพวันเข้ามา แต่เธอยังเอาทำนองเพลงเก่าแบบโพลีโฟนิก
และการร้องคอรัสแบบคลาสสิกเข้ามาผสมผสาน เรียบเรียงเป็นเพลงประสานเสียงดั้งเดิม เด็กที่ฝึกร้องเพลงทุกวันก็ได้ซึมซับท่วงทำนองเพลงแบบโบราณและสนุกสนานไปกับการร้องเพลง ซึ่งนี่เป็นสิ่งที่คุณอู๋เซิ่งอิ่งคาดหวังและเป็นเจตนาที่มีร่วมกันกับคณะ Puzangalan ว่าจะรักษาวัฒนธรรมของเพลงโบราณไม่ให้เลือนหายไปกับกาลเวลา

เธอกล่าวว่า ที่ผ่านมานักร้องประสานเสียงส่วนใหญ่ใช้วิธีการร้องของตะวันตก เพื่อแสดงความงดงามของเสียงด้วยเทคนิคการสะท้อนเสียงให้ก้องกังวาน ในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา การปลุกจิตสำนึกในท้องถิ่นได้กระตุ้นให้เกิดการค้นหาองค์ประกอบของวัฒนธรรมท้องถิ่น และนำเอาวิธีตีความของการขับร้องเพลงโบราณมาใช้ เพราะการร้องเพลงทำให้สมาชิกในคณะและ VuVu ในครอบครัว (VuVu เป็นภาษาไพวันแปลว่า คุณปู่คุณย่า) ขยับเข้ามาใกล้ชิดกันมากขึ้น เพื่อค้นหารากเหง้าของบรรพบุรุษ ผู้ใหญ่ที่ไม่ค่อยได้ขับร้องเพลงโบราณมาเป็นระยะเวลานาน ก็ได้ฟังเสียงของลูกหลานถ่ายทอดเพลงโบราณที่พวกเขาคุ้นเคยในวัยเด็ก

เช่นเดียวกันกับ 9 ปีที่ผ่านมา ที่คุณไช่อี้ฟังและคุณอู๋เซิ่งอิ่ง
มีความตั้งใจในการพยายามส่งเสริมคณะร้องเพลงประสานเสียงให้เกิดขึ้นภายในโรงเรียน และใช้การร้องเพลงนำพาความเปลี่ยนแปลงมายังเด็กๆ เมื่อเราหลับตาและฟังเพลงที่ร้องโดยคณะนักร้องร้องประสานเสียงเยาวชน Puzangalan คุณจะได้ยินถึงความหวังที่แอบซ่อนอยู่และความทรงจำที่มีต่อผืนแผ่นดินแห่งนี้  

X 使用【台灣光華雜誌】APP!
更快速更方便!