Chuyến phượt Hoa Liên hoài cổ bằng xe đạp

Hành trình xuyên thung lũng khám phá quần thể kiến trúc gỗ
:::

2019 / Tháng 6

Bài viết‧Camille Kuo Ảnh‧Chuang Kung-ju Biên dịch‧Minh Hà


「智者樂水,仁者樂山。」花蓮兩條主要的縱貫路線,正好是海線與山線。《光華》「騎行台灣」提案,這次來到位於中央山脈和海岸山脈之間的台9線,如仁者包容萬物,花蓮縱谷百年來包容著各式建築風格。

正如「時光1939書店」店長吳采寧所說:「就是愛這個老房子才開始的。」上路的理由亦是如此純粹,因為愛日式老房舍而起程,就跟著我們沿著舊時日本移民的足跡,騎行慢遊花蓮這座充滿和風的世外桃源吧!


“Trí giả lạc thủy, nhân giả lạc sơn” tức chỉ “Người có Trí thông minh thích nước, người có Nhân nghĩa ưa núi”. Tại huyện Hoa Liên (Hualien) có hai con đường tỉnh lộ đi xuyên qua, đó là đường tỉnh lộ ven biển và đường tỉnh lộ xuyên núi. “Chuyến phượt xe đạp khắp Đài Loan” lần này do tạp chí “Panorama” đề xuất, sẽ đi theo tuyến tỉnh lộ số 9 nằm giữa dãy núi Trung Ương và dãy núi dọc theo bờ biển, có ý nghĩa như người có đức Nhân bao dung đón nhận vạn vật, thung lũng Hoa Liên khoảng 100 năm trở lại đây bao dung đón nhận các phong cách kiến trúc khác nhau.

Như Cửa hàng trưởng “Nhà sách Thời gian 1939” Ngô Thái Ninh (Trista Wu) nói rằng: “Khởi nguồn cũng chính bởi vì yêu ngôi nhà cũ này.” Nguyên nhân xuất phát lên đường cũng thuần túy giống vậy, khởi hành vì yêu mến những ngôi nhà cũ kiểu Nhật, nào hãy cùng chúng tôi đi theo dấu chân của những người Nhật Bản thời trước, thực hiện chuyến phượt bằng xe đạp chậm rãi đến thăm Hoa Liên, chốn tiên cảnh trần gian tràn đầy phong cách Nhật Bản nhé!

 

Chuyến phượt bằng xe đạp sẽ xuất phát từ bãi biển Thất Tinh Đàm, khởi hành từ huyện lộ 193 đi dọc theo cảng Hoa Liên tới khu Công viên nước biển sâu D Park của Công ty Phân bón Đài Loan (Taiwan Fertilizer Company), trong công viên có 2 cụm kiến trúc gỗ được xây vào thời kỳ Nhật Bản cai trị đảo Đài Loan, trong đó đại sảnh của khu văn phòng được sửa sang thành nhà hàng chủ đề, ở phía ngoài đại sảnh vẫn còn bảo tồn Đền thờ Shinto của Nhật thời trước, là nơi gửi gắm tâm linh của công nhân Nhật, tương đối hiếm thấy.

Sau bữa ăn, chúng tôi tiếp tục đạp xe đạp dọc theo cảng Hoa Liên đi về hướng Nam theo con đường huyện lộ 193, tiến vào trung tâm thành phố Hoa Liên, ngay ở đối diện của Trường Trung học phổ thông công lập Hoa Liên (gọi tắt là trường trung học Hoa Liên), tại đây sẽ tìm thấy Trung tâm Văn hóa kỷ niệm nhạc sĩ Quách Tử Cứu (Kuo Tzu-chiu).

 

Theo bước chân người lính

“Sớm xuân cánh hoa nhè nhẹ bay, ngày Tết lại đến không thấy người về, nhớ những cây liễu xanh mơn mởn của năm xưa, là lúc chia tay với người tham gia cuộc trường chinh vạn dặm.....” Vào thập niên 1970, 1980 của Đài Loan, hễ có đoàn hợp xướng thì ắt sẽ có bài hát “Hồi ức”, ca khúc này do ông Quách Tử Cứu, giáo viên trường trung học Hoa Liên cũng được tôn vinh là “cha đẻ âm nhạc của Hoa Liên” sáng tác, đã được hát vang lên ở khắp mọi nơi.

Từ năm 1936 trường trung học Hoa Liên dựa vào quy cách thiết kế cư xá cấp quan chức theo “Tiêu chuẩn kiến trúc của Phủ Tổng đốc Đài Loan” để xây ký túc xá cho giáo viên, trong đó bao gồm ký túc xá hạng A cao cấp nhất để làm nơi ở cho sĩ quan cấp cao được mời từ Nhật Bản đến Đài Loan dạy học.

Ông Trịnh Hoằng Thành (Jhong Hong-cheng) - Trưởng điều hành Quỹ Văn hóa Nghệ thuật Quách Tử Cứu giải thích rằng: “Chỉ có ở cư xá của quan chức cấp cao mới có chiếc cổng đôi chia làm bên ngoài và bên trong, trụ cửa của cổng ngoài và các họa tiết cây cọ trên trần nhà của phòng trẻ em có ý nghĩa tượng trưng đây là thuộc địa của người Nhật tại vùng Đông Nam Á.”

Dĩ nhiên, đến nay đã không còn thấy được hình ảnh của giáo viên sĩ quan đeo trên người thanh kiếm võ sĩ nữa, còn ký túc xá giáo viên cũng từng trải qua nhiều năm dãi nắng dầm mưa. Sau khi được tu sửa lại, ngày nay đã được sử dụng làm Trung tâm Văn hóa kỷ niệm nhạc sĩ Quách Tử Cứu.

Thi sĩ Trần Lê (Chen Li) miêu tả ông Quách Tử Cứu, người thầy dạy âm nhạc thời trung học của mình là “Nhạc sĩ huyền thoại của Đài Loan”, ông sáng tác những nhạc phẩm như “Hồi ức”, “Anh đến đây” v.v... là những ca khúc chắc chắn sẽ được các đoàn hợp xướng chọn để biểu diễn. Từ nhỏ ông Quách Tử Cứu sống trong gia cảnh nghèo khó, chỉ tốt nghiệp tiểu học, sau khi được tuyển vào làm giáo viên tại trường trung học Hoa Liên vào năm 1946, ông đã cố gắng học bổ túc thêm và hoàn thành chương trình cao đẳng.

Ông Quách Tử Cứu đưa câu nói cửa miệng “Cùng tắc biến, biến tắc thông”, có nghĩa là sự vật phát triển tới cực điểm, thì tất phải biến hóa, sau khi biến hóa liền thông đạt để thực hành vào trong nền giáo dục âm nhạc, sáng chế ra “thiết bị điện tử đọc nốt nhạc trên khuông nhạc 5 dòng”. Tự ông vẽ bản vẽ thiết kế, nhờ thợ cơ điện chế tác ra bảng đèn tín hiệu của khuông nhạc năm dòng kẻ nối với các phím đàn Organ, khi ấn xuống đàn phím “Do” trên đàn Organ, thì vị trí của đèn tương ứng với nốt nhạc “Do” sẽ bật sáng. Thông qua sự kết hợp giữa thính giác và thị giác như vậy giúp học sinh hiểu sâu hơn khi học. 

Sau khi gõ xong những phím đàn Organ được tái chế và chiếc máy đánh chữ cũ kỹ của thập niên 1980, chúng tôi lại tiếp tục hành trình đi về hướng dòng sông Mỹ Luân (Meilun).

Nằm bên dòng sông Mỹ Luân là một dãy cư xá kiểu Nhật, hàng cây ô cửu (còn gọi là cây sòi) cao vút đã giúp cho quần thể nhà gỗ che khuất đi ánh nắng mặt trời chói chang chiếu rọi.

“Phủ tướng quân” cũng là cư xá của sĩ quan, khi đó là nơi ở của Đại tá Mitsuo Nakamura, Chỉ huy tối cao của quân Nhật tại Đài Loan, địa điểm tọa lạc tại Vườn Thông (Pine Garden) dưới chân núi Mỹ Luân, là trung tâm chỉ huy quân sự nơi vị đại tá này làm việc.

Ngày hôm đó, cụ Lý Vĩnh Trấn (Li Yongzhen) là tình nguyện viên văn hóa đã thuyết trình giới thiệu cho chúng tôi, cụ đã 90 tuổi có “tuổi thọ bằng” với Phủ tướng quân.

Theo cụ Lý Vĩnh Trấn giải thích: “Cụm từ wansei là để chỉ những người Nhật Bản sinh ra tại Đài Loan trong thời kỳ Nhật Bản cai trị hòn đảo, tôi có một người bạn cùng trường là wansei, vào cuối cuộc Chiến tranh thế giới thứ hai, anh ta tham gia vào đội cảm tử Kamikaze, sau đó không thấy trở về nữa”. 6 năm trước những người bạn wansei khác từ Nhật Bản trở về đây tham gia hội lớp tại trường trung học Hoa Liên, mọi người cùng nói với nhau “Bạn vẫn còn đấy ư!”, cuộc sum họp này đã diễn ra trong không khí rất cảm động.

 

Trải nghiệm cuộc sống thường ngày năm xưa của wansei

Ánh nắng sau buổi trưa rất đẹp, từng tia nắng chiếu xuống mảng rêu xanh trên mái nhà cổ lợp ngói. Đã đi xe đạp gần 9 km, cũng tới lúc phải để cho cơ thể và tâm trí được nghỉ ngơi, thư giãn.

Bước vào “Nhà sách Thời gian 1939”, một ngôi nhà cổ kính kết hợp giữa món chay với sách cũ và hoạt động văn hóa nghệ thuật, “tại đây có cuộc sống rất đỗi thường ngày! Tựa như chúng ta đã từng sinh sống ở nơi đây được 80 năm rồi", cửa hàng trưởng nhà sách Ngô Thái Ninh cho hay. 

Có lẽ là do mùi hương của cây bách Đài Loan thơm ngát trong phòng đã làm cho người ta quên đi sự tồn tại của thời gian.

Để trải nghiệm cuộc sống xưa kia của wansei, từ tỉnh lộ 9C chúng tôi lại tiếp tục đến thăm Tu viện Phật giáo Qingxiu ở xã Cát An (Ji’an). Tu viện Phật giáo này là ngôi chùa Nhật Bản hiện vẫn được bảo tồn hoàn hảo nhất tại Đài Loan. Trong đó có 88 bức tượng Phật bằng đá được trang trí trên bức tường, tương truyền rằng những bức tượng này đều được thỉnh từ 88 ngôi chùa ở vùng Shikoku Nhật Bản đến Đài Loan, để các Phật tử đến tu viện lễ bái một vòng, cảm tưởng như đã đi thăm khắp hòn đảo Shikoku vậy.

Tiếp tục hành trình đi về phía Nam, các đường phố của xã Thọ Phong (Shoufeng) trở nên thẳng tắp, chúng đan xen với nhau như hình bàn cờ, đây là địa điểm của Làng Di dân Phong Điền (Fengtian - Toyoda), đứng đầu trong ba ngôi làng di dân của Hoa Liên do chính phủ thời kỳ Nhật Bản chiếm đóng Đài Loan quy hoạch.

Một căn nhà gỗ nằm ở góc rẽ của lối ra vào Ga xe lửa Phong Điền, đây là tiệm tạp hóa bán đồ cũ có tên gọi là “Nhà Ngũ Vị”. Kết cấu mái kèo của tiệm tạp hóa này khác hẳn so với các cư xá sĩ quan đã thấy trước đó, là ngôi nhà mái kiểu bánh ú “có 4 mặt dốc”

Xà chính nằm ở cao nhất vô cùng ngắn, nên khiến cho toàn bộ nóc nhà trông tựa như chóp nón, còn lớp trải trên mái thì được đan kết bằng cây cỏ lau. Những kệ hàng, bàn ghế bằng gỗ và đám trẻ con chạy đi chạy lại thoăn thoắt trong nhà tạo nên một cảnh quan đặc biệt thú vị.

 

Nghỉ đêm tại ký túc xá nhân viên Xưởng sản xuất đường mía

Trong hành trình phượt xe đạp nhớ về Hoa Liên, khi đạp tới “Xưởng sản xuất đường mía Hoa Liên phục vụ tham quan” nằm ở cực Nam, là đã vượt qua chặng đường hơn 59 km.

Mái ngói đen nằm dưới bầu trời đầy sao vô cùng quyến rũ, được soi sáng bằng những ngọn đèn đường và đèn lồng đá đầy cổ kính, dẫn dắt mọi người tới nơi ở đêm nay trong chuyến hành trình này.

Mở cánh cửa ký túc xá ra, sẽ ngửi thấy mùi hương ngào ngạt của cây bách Đài Loan và gỗ thông Lào, không cần uống rượu, vì hương thơm của gỗ bách đã làm say lòng người.

Phía ngoài có cây chống nghiêng, bên trong có phòng khách với chiếc bàn thấp, có căn phòng trải chiếu tatami kiểu Nhật truyền thống và tủ âm tường, ngoài ra còn có hành lang và buồng tắm v.v..., tu sửa lại theo đúng kết cấu trước đây của ký túc xá nhân viên, hoàn toàn giữ lại được kết cấu của ngôi nhà kiểu Nhật truyền thống.

Vào đêm hôm đó, thả mình vào trong chiếc bồn tắm gỗ bách thư giãn, khoác lên người trang phục Yukata nhẹ mỏng (một loại của Kimono), nằm trên chiếc giường tatami để tận hưởng mùi hương dạt dào của gỗ bách, có giấc ngủ thật say nồng.

Xưởng sản xuất đường mía Hoa Liên bắt đầu sản xuất đường mía vào năm 1921, có rất đông nhân viên, một năm sau đó xây dựng ký túc xá nhân viên theo tiêu chuẩn chỗ ở của quan chức Phủ Tổng đốc, ngày nay là cảnh quan văn hóa cấp quốc gia duy nhất trên khắp Đài Loan có thể nghỉ qua đêm.

Ông Âu Trúc Nam (Vince Ou), Phó giám đốc Xưởng sản xuất đường mía Hoa Liên cho biết: “Các hạ tầng cơ sở của Xưởng sản xuất đường mía, như căn-tin có bán rượu (tức mô hình cửa hàng hợp tác xã ngày nay), trường tiểu học, phòng khám, rạp chiếu bóng, tiệm cắt tóc v.v...” Trung tâm hội đủ các chức năng sinh hoạt vào thời kỳ Nhật Bản đô hộ này được bảo tồn hoàn chỉnh cho tới tận ngày nay, đạp xe trong khu vực nhà máy, có cảm giác như đang ở tại Xưởng sản xuất đường mía Hoa Liên của hơn 90 năm trước.

 

Thoải mái đi phượt trong công viên rừng

Tại Xưởng sản xuất đường mía, với sự giới thiệu của nhiều người, vào rạng sáng ngày hôm sau, từ Xưởng sản xuất đường mía chúng tôi đạp xe đạp khoảng 3-4 km về phía Nam, ước chừng ở địa điểm kilomét số 255 trên đường tỉnh lộ số 9, khi rẽ sang bên trái nhìn thấy một con đường thẳng tắp chạy về phía đường chân trời, tức là đã tiến vào con đường đón ánh bình minh của “Khu công viên rừng Đại Nông Đại Phú” (Danongdafu Forest Park).

Trong khu công viên rừng có diện tích 1.250 hecta có gần 20 giống cây, cô Dương Mạnh Dao (Yang Mengyao), người thuyết minh có kinh nghiệm lâu năm đã hướng dẫn chúng tôi đi xe đạp đến con đường dành riêng cho xe đạp vòng quanh khu phía Bắc công viên, được bao quanh bởi những hàng cây phong và cây cà na.

Công viên rừng có cảnh quan sinh thái phong phú, đạp xe đạp tới đây có cơ hội bắt gặp chồn bạc má, cầy vòi mốc và lợn rừng; từ giữa tháng 3 cho tới tháng 4 vào ban đêm, còn có thể được ngắm đom đóm trên con đường vòng quanh khu phía Bắc công viên.

Nếu không có hướng dẫn viên Dương Mạnh Dao dẫn đường, chúng tôi sẽ không thể nào khám phá ra lá phong mang hương vị ngọt ngào của quả chanh leo. Dọc theo con đường phía ngoài là cây mưa vàng Đài Loan, trên đó có những đàn kiến làm tổ, đã giúp chúng tôi hiểu biết hơn về cảnh tượng cộng sinh giữa đàn kiến và cây cối trong thiên nhiên.

Nhà văn Tô Thức nói rằng: “Nhân sinh như nghịch lữ, ngã dịch thị hành nhân”, là để chỉ đời người ta như quán trọ trên đường xa, tôi cũng là lữ khách rong ruổi.

Vào thời kỳ Nhật Bản cai trị đảo Đài Loan, người di trú và wansei đã từng lữ hành và lưu trú nơi thung lũng, trong đó có hàng ngàn điều không thể mang đi khỏi, không chỉ là cụm kiến trúc, mà còn có rất nhiều câu chuyện cũng như tinh thần kiên định không lay chuyển chẳng thể kể hết.

Đạp xe qua khỏi Hoa Liên, tôi cũng là người khách qua đường vội vã, vì yêu mến những mái nhà xưa mà thực hiện chuyến phượt bằng xe đạp, ghé thăm người Nhật Bản di trú Đài Loan, nhóm người wansei, hoặc lần theo dấu chân xưa của nông dân trồng mía trong công viên rừng, với biết bao dấu ấn xếp thành tầng tầng lớp lớp, đã dệt thành một trang ký sự về chuyến du lịch hoài cổ.

Bài viết liên quan

近期文章

IN ไทย

Tur Nostalgia Hualien

Bersepeda di Antara Bangunan Kayu Era Jepang

Artikel‧Kuo Yu-ping Gambar‧Chuang Kun-ru

「智者樂水,仁者樂山。」花蓮兩條主要的縱貫路線,正好是海線與山線。《光華》「騎行台灣」提案,這次來到位於中央山脈和海岸山脈之間的台9線,如仁者包容萬物,花蓮縱谷百年來包容著各式建築風格。

正如「時光1939書店」店長吳采寧所說:「就是愛這個老房子才開始的。」上路的理由亦是如此純粹,因為愛日式老房舍而起程,就跟著我們沿著舊時日本移民的足跡,騎行慢遊花蓮這座充滿和風的世外桃源吧!


“Orang bijak menyukai air, orang baik mencintai gunung”, ada dua jalur utama di Hualien yang kebetulan adalah jalur laut dan jalur gunung. Proposal “Bersepeda di Taiwan” (Taiwan Panorama) kali ini sampai ke jalur nasional 9 Taiwan yang terletak di antara barisan pegunungan sentral dan Haian-Range. Layaknya kebajikan yang merangkul semua hal, ngarai Hualien telah mencakup semua ragam jenis gaya arsitektur seabad terakhir ini.

Seperti yang dikatakan pemilik toko buku “Time 1939”, Trista Wu, “Karena saya cinta dengan rumah tua ini, barulah saya memulainya.” alasan yang begitu sederhana, bermula dari cinta dengan bangunan-bangunan tua ala Jepang, untuk itu kami menelusuri jejak langkah para imigran tua Jepang, perlahan-lahan mengayuh sepeda ke Hualien, yang terlihat bagaikan surga bernuansa Jepang.

 

Berawal dari pantai Qixingtan, dari jalur 193 menelusuri Pelabuhan Hualien hingga “D Park” (Taman Industri Deep Ocean Water dari perusahaan pupuk Taiwan), dalam kawasan taman ini ada 2 komplek bangunan kayu masa pendudukan Jepang, di antaranya ada aula kantor yang direnovasi menjadi restoran tematik, sementara tempat ibadah para pekerja Jepang di masa lalu (Kuil Shinto) masih tetap dipertahankan, bangunan seperti ini sangat jarang ditemukan.

Setelah selesai makan, kayuhan sepeda dilanjutkan menelusuri pelabuhan Hualien mengarah ke selatan jalur 193, memasuki kawasan kota Hualien, pada jalan di seberang Sekolah Menengah Atas Negeri, Hualien (HLHS) kami mendapati Pusat Musik Kuo Tzu-chiu.

 

Menapak Tilas Jejak Kaki Tentara

“Seiring dengan berlalunya musim semi, kembang pun beterbangan, musim berganti musim, namun dikau belum juga pulang, teringat akan hijaunya dedalu mengiringi perpisahan di tahun itu….” bagian penting dari lirik lagu “Kenangan”, di Taiwan pada era tahun 1970 – 1980, setiap paduan suara pasti menyanyikannya, diciptakan oleh Kuo Tzu-chiu, seorang guru di HLHS yang juga mendapat predikat “Bapak musik Hualien”, terdengar di mana-mana.

Sejak HLHS dibangun tahun 1936, pembangunan asrama guru dibuat mengikuti model bangunan asrama pejabat junior dengan “Standar Bangunan Pemerintah Gubernur Taiwan” termasuk asrama untuk kelas tertinggi dan tingkatan A, menyediakan asrama perwira militer berpangkat tinggi, yang direkrut dari Jepang untuk mengajar di Taiwan.

Ketua Yayasan Kesenian Budaya Kuo Tzu-chiu, Jhong Hong-cheng menjelaskan, “Hanya asrama pejabat tinggi yang memiliki pintu masuk ganda, luar dan dalam, motif gambar pada langit-langit tiang pintu masuk luar dan ruang anak (kamar anak) melambangkan bahwa ini adalah wilayah kolonial Jepang di Pasifik Selatan.”

Tentu saja, saat ini pengajar berpakaian perwira militer dilengkapi pedang samurai sudah tidak terlihat lagi, asrama guru yang sudah lapuk, juga sudah diperbaiki, dan sekarang menjadi tempat untuk memperingati Musisi Kuo Tzu-chiu.

Penyair Chen Li mendeskripsikan guru musik HLHS, Kuo Tzu-chiu sebagai “Komposer legendaris Taiwan”, dengan karya “Kenangan”, “Kau Datang” dan lainnya sebagai lagu wajib paduan suara. Kuo Tzu-chiu yang berasal dari keluarga kecil sederhana, hanya lulusan SD, setelah direkrut mengajar musik di HLHS, Kuo Tzu-chiu berupaya keras menyelesaikan pendidikan kejuruannya”.

Moto Kuo Tzu-chiu “Mengubah diri agar dapat menerobos kesulitan” diterapkan dalam pendidikan musiknya, mengimprovisasi “Paranada elektronik audiovisual” yang unik. Ia mengambar sendiri desain dan meminta guru elektronik membuat papan lampu paranada yang dihubungkan ke papan ketik organ, ketika tuts organ “Do” ditekan, maka lampu “Do” pada papan lampu paranada akan menyala. Memadukan audio dan visual, murid-murid dapat belajar lebih mendalam.

Setelah mengetuk reproduksi papan ketik organ dan mesin ketik tua berusia 80 tahun, kami kembali melanjutkan perjalanan mengarah ke sungai Meilun.

Sederetan asrama bergaya arsitek Jepang terletak di tepi sungai Meilun, pohon-pohon cemara menjulang tinggi menaungi rumah-rumah kayu dari teriknya sinar matahari.

“Rumah jenderal” yang juga menjadi asrama perwira militer, pada masa itu menjadi tempat kediaman komandan tertinggi Jepang di Taiwan yaitu Kolonel Mitsuo Nakamura, bangunan tersebut terletak di hutan pinus di kaki gunung Meilun, juga sebagai kantor pusat komando militer.

Relawan budaya Li Yong-zhen yang menjadi pemandu kami, sudah berusia 90 tahun, sama seperti usia rumah jenderal.

Li Yong-zhen menjelaskan, “Wansei artinya mengacu pada orang Jepang yang lahir di Taiwan selama zaman kolonial Jepang, seorang teman sekolah Wansei saya yang bergabung dalam pasukan Kamikaze menjelang perang dunia II, pergi dan tidak pernah kembali.” Teman Wansei lainnya dari Jepang berkunjung ke Taiwan untuk menghadiri reuni sekolah HLHS 6 tahun lalu, suasana reuni sangat mengharukan karena pada saat semua peserta saling bertemu, serentak saling mengatakan "Kamu masih hidup!".

 

Rasakan Kembali Kehidupan Wansei

Sinar mentari di sore hari sangat indah, menyinari hamparan lumut di atas genting-genting tua. Setelah mengayuh sepeda hampir 9 kilometer, tibalah waktunya mengistirahatkan tubuh dan pikiran.

Memasuki rumah tua toko buku “Time 1939”, yang menjual makanan vegetarian, buku bekas dan mengadakan kegiatan seni budaya, “Di sini benar-benar seperti rumah sendiri! Sepertinya kami sudah tinggal di sini selama 80 tahun,” Ujar kepala toko, Trisna Wu. Mungkin aroma cemara Taiwan yang memenuhi ruangan menyebabkan orang lupa akan keberadaan waktu.

Untuk merasakan kehidupan Wansei di masa lalu, selanjutnya kami berangkat dari jalur nasional 9 menuju ke Qingxiu Yuan, sebuah kuil di desa Ji’an.

Qingxiu Yuan merupakan kuil peninggalan Jepang paling utuh yang ditemukan di Taiwan, 88 patung batu Buddha di permukaan dinding, konon didatangkan dari 88 kuil yang ada di Shikoku, Jepang sehingga umat yang beribadah mengelilingi satu putaran seakan-akan berziarah ke kuil-kuil di seluruh Shikoku.

Berlanjut mengayuh ke selatan, jalanan di desa Shoufeng menjadi lebih lurus, bersilang jalanan vertikal dan horizontal layaknya papan catur, ini adalah desa pertama dari tiga desa imigran yang ada di Hualien, yang perencanaannya resmi dilakukan pada masa kolonial Jepang --- Desa Imigran Fengtian (Toyota).

Di sudut pintu keluar stasiun kereta api Fengtian terdapat sebuah bangunan kayu, yang merupakan sebuah toko barang bekas yang bernama “Five Way House“. Kerangka atap bangunan terlihat berbeda dengan asrama pejabat yang sebelumnya terlihat, ini adalah rumah rakyat dengan bentuk atap “Miring di keempat sisi”.

Balok utama langit-langit yang tertinggi sangat pendek, membuat atapnya menyerupai kerucut runcing, ruangan toko ditutupi dengan 5 anyaman rumput Mischantus. Rak-rak barang, meja kursi kayu dan anak-anak yang berlari ke sana ke mari di dalam ruang memberikan gambaran yang sangat menarik.

 

Perjalanan ke Asrama Karyawan Pabrik Gula

Tur nostalgia bersepeda sudah tiba di bagian paling selatan Hualien, “Pabrik gula wisata Hualien” jarak tempuh sudah melebihi 59 kilometer.

Genting hitam di atap yang miring terlihat sangat memesona di bawah langit berbintang, berpadu lampu jalan kuno dan lentera batu yang menyinari jalan, menghantar sampai di asrama tempat tinggal kami malam ini.

Ketika kami membuka pintu asrama, terciumlah aroma cemara Taiwan dan kayu Luanta-fir, yang mampu memabukkan orang tanpa perlu minum minuman beralkohol.

Di luar ada penopang kayu, di dalam ada ruang tamu dengan meja pendek, ruang tatami tradisional dan lemari, lorong dan kamar mandi serta perabot lainnya, semua dipulihkan seperti asrama karyawan yang sebenarnya, terjaga utuh mempertahankan struktur rumah tradisional Jepang.

Malam ini benar-benar rileks, berendam di dalam tong kayu cemara, mengenakan kimono, berbaring di tatami menikmati aroma cemara, tidur terlelap dengan nyenyak.

Pabrik Gula Hualien berdiri tahun 1921, memiliki banyak karyawan, tahun berikutnya asrama karyawan dibangun sesuai dengan standar tempat tinggal resmi pemerintah. Sekarang menjadi satu-satunya penginapan lanskap budaya nasional di seluruh Taiwan.

Wakil Manajer Pabrik Gula Hualien, Vincent Ou mengatakan, “Infrastruktur dasar pabrik gula, seperti kilang arak (zaman sekarang adalah kantin), sekolah dasar, klinik, bioskop, salon dan lainnya”, fungsi lingkungan kehidupan lengkap di masa kolonial Jepang masih utuh terjaga, bersepeda dalam kawasan ini seperti berada di pabrik gula Hualien 90 tahun yang lalu.

 

Bersepeda Santai di Hutan Dataran

Mengikuti rekomendasi yang begitu antusias dari banyak orang di pabrik gula, pagi di hari kedua, kami mengayuh 3 – 4 kilometer ke arah selatan dari pabrik gula, sekitar kilometer ke-255 jalur nasional 9 belok ke kiri, terlihat sebuah jalan lurus yang langsung mengarah ke garis cakrawala, jalan ini mengarah ke “Hutan Dataran Danongdafu”.

Hutan Dataran seluas 1.250 hektar ini memiliki hampir 20 jenis pohon, pemandu senior, Yang Meng-yao membawa kami mengayuh sepeda mengelilingi taman dengan yang dikelilingi pohon Maple dan pohon Elaeocarpus.

Hutan dataran kaya akan ekologi, saat bersepeda Anda berpeluang untuk bertemu dengan Melogale moschata (Musang), Musang Bertopeng dan Babi Hutan; Anda juga dapat menyaksikan kunangkunang di jalan Beihuan saat berkunjung di malam hari pada pertengahan bulan Maret hingga pertengahan April.

Apabila tidak ada panduan Yang Meng-yao, kita tidak akan pernah menemukan bahwa daun maple memiliki sedikit wangi aroma buah markisa. Di sekeliling jalur sepeda adalah pohon flamegold rain tree tempat di mana semut-semut membuat sarangnya, sehingga kita dapat melihat simbiosis alam antara semut dan pepohonan.

Sastrawan Su Shi (1037 – 1101, Jaman Dinasti Song) mengatakan, “Hidup manusia layaknya perjalanan mundur, dan saya adalah seorang musafir.”

Semua imigran dan Wansei di masa kolonial Jepang yang pernah melakukan perjalanan di antara lembah Rift tidak dapat membawa barang-barangnya, selain meninggalkan sekelompok bangunan, mereka juga meninggalkan kisah yang takkan pernah habis dan tekad semangat pantang menyerah.

Berkendara melewati Hualien, saya juga hanyalah pengunjung yang tergesa-gesa, dengan kecintaan pada rumah-rumah tua dan mengayuh sepeda menelusuri jejak yang ditinggalkan para imigran dan Wansei di hutan dataran, berlapis ingatan dalam benak yang nantinya akan dirajut menjadi sebuah catatan perjalanan nostalgia.

ย้อนอดีตไปกับการท่องเที่ยวฮัวเหลียน

หุบเขา จักรยาน และอาคารไม้

บทความ‧กัวอวี้ผิง รูปภาพ‧จวงคุนหรู คำแปล‧มณฑิรา ไชยวุฒิ

「智者樂水,仁者樂山。」花蓮兩條主要的縱貫路線,正好是海線與山線。《光華》「騎行台灣」提案,這次來到位於中央山脈和海岸山脈之間的台9線,如仁者包容萬物,花蓮縱谷百年來包容著各式建築風格。

正如「時光1939書店」店長吳采寧所說:「就是愛這個老房子才開始的。」上路的理由亦是如此純粹,因為愛日式老房舍而起程,就跟著我們沿著舊時日本移民的足跡,騎行慢遊花蓮這座充滿和風的世外桃源吧!


ขงจื๊อกล่าวไว้ว่า “ผู้มีปัญญาชอบน้ำ ผู้มีเมตตาชอบขุนเขา” ถือเป็นคำพูดที่เหมาะกับเมืองฮัวเหลียนซึ่งมีถนน 2 สายหลักพาดผ่าน คือสายที่วิ่งเลียบชายฝั่งทะเล และสายที่วิ่งผ่านภูเขา นิตยสารพาโนรามาจึงขอนำเสนอบทความในชุด “ปั่นไปในไต้หวัน” ซึ่งในฉบับนี้ เราเดินทางมาถึงทางหลวงหมายเลข 9 ของไต้หวัน ซึ่งตั้งอยู่ระหว่างแนวเทือกเขาตอนกลางกับเทือกเขาเลียบชายฝั่ง ดุจดั่งผู้มีเมตตาที่มีจิตใจอันกว้างขวางและยอมรับสรรพสิ่ง ซึ่งก็เหมือนกับหุบเขาฮัวเหลียนกว่า 100 ปีที่ผ่านมา ที่น้อมรับอาคารสารพัดรูปแบบให้อยู่ด้วยกันได้โดยตลอด

ดังเช่นที่คุณอู๋ฉ่ายหนิง (吳采寧) ผู้จัดการร้านหนังสือ Time 1939 กล่าวไว้ว่า “ทุกอย่างเริ่มต้นขึ้นเพราะความรักให้บ้านเก่าโบราณเหล่านี้” เหตุผลที่เริ่มออกเดินทางเกิดขึ้นจากความเรียบง่ายธรรมดาๆ คือเพียงเพราะชื่นชอบบ้านเก่าแก่สไตล์ญี่ปุ่น จึงเริ่มการเดินทางตามรอยผู้อพยพชาวญี่ปุ่นในอดีต กับการปั่นจักรยานท่องเที่ยวแบบสโลว์ไลฟ์ในฮัวเหลียน สวนสวรรค์ซึ่งเปี่ยมไปด้วยกลิ่นอายในสไตล์ญี่ปุ่น

 

จุดเริ่มต้นของทริปปั่นจักรยานของเรา เริ่มจากจุดที่เรียกว่า ชายหาดชีซิงถัน (Qixingtan Beach) จากทางหลวงสาย 193 วิ่งเลียบไปตามทางท่าเรือฮัวเหลียน จนมาถึง D Park ภายในบริเวณสวนทะเลน้ำลึกของไต้หวัน มีอาคารไม้โบราณในยุคสมัยที่ญี่ปุ่นปกครองไต้หวัน 2 หลังตั้งอยู่ ห้องทำงานใหญ่ถูกบูรณะซ่อมแซมและปรับเปลี่ยนมาเป็นห้องอาหารหลัก ส่วนภายนอกยังคงเก็บรักษาศาลเจ้าที่เปรียบเสมือนเป็นศูนย์รวมจิตใจของแรงงานชาวญี่ปุ่นสมัยก่อนไว้ดังเดิม (ศาลเจ้าภายในองค์กร) ถือเป็นสิ่งที่หาดูได้ยาก

หลังจากรับประทานอาหารเสร็จแล้ว ก็เดินทางต่อไปยังทางใต้ของท่าเรือฮัวเหลียนบนทางหลวงหมายเลข 193 เพื่อเข้าสู่ตัวเมืองฮัวเหลียน ซึ่งบริเวณฝั่งตรงข้ามกับโรงเรียนมัธยมศึกษาตอนปลายแห่งชาติฮัวเหลียน หรือ National Hualien Senior High School (ชื่อย่อว่า ฮัวจง) ก็คือหอวัฒนธรรมดนตรีกัวจื่อจิ้ว (Kuo Tzu-Chiu Music Culture Hall)

 

ย่ำไปบนรอยเท้าของเหล่าทหารหาญ

“สิ้นสุดฤดูใบไม้ผลิดอกไม้พลิ้วไหว หลายคนไม่ได้กลับบ้านในช่วงเทศกาล จำได้ว่าในช่วงปีนั้นต้นหลิวเจริญงอกงามมาก...” บทเพลงนี้มีชื่อว่า “ความทรงจำ” ซึ่งเป็นเพลงในยุค 1970-80 ของไต้หวัน เกือบทุกคณะนักร้องประสานเสียงจะต้องนำเพลงนี้ไปใช้ขับร้อง กัวจื่อจิ้ว (郭子究) ผู้แต่งเพลงนี้เป็นอาจารย์ของโรงเรียนฮัวจงและยังได้รับการขนานนามว่าเป็น “บิดาแห่งดนตรีของฮัวเหลียน” ผู้ถ่ายทอดเสียงเพลงออกไปทุกแห่งหน

โรงเรียนฮัวจงต่อตั้งขึ้นในปีค.ศ.1936 โดยหอพักของเหล่าครูอาจารย์ถูกก่อสร้างขึ้นโดยใช้มาตรฐานการก่อสร้างในระดับเดียวกับหอพักของเหล่าข้าราชการระดับสูงของญี่ปุ่นในไต้หวัน ที่สร้างขึ้นตามระเบียบของทำเนียบข้าหลวงใหญ่ของญี่ปุ่นประจำไต้หวัน

คุณเจิ้งหงเฉิง (鄭宏成) ประธานบริหารมูลนิธิศิลปวัฒน ธรรมกัวจื่อจิ้วอธิบายว่า “หอพักข้าราชการระดับสูงจะมีโถงทางเข้าทั้งภายในและภายนอกลวดลายรูปใบปาล์มที่อยู่บนเพดานของโถงทางเข้าด้านนอกและในห้องเด็กถือเป็นสัญลักษณ์ที่แสดงให้รู้ว่านี่คืออาณานิคมของญี่ปุ่นแถบทะเลใต้

แน่นอนว่าเราคงไม่มีโอกาสได้เห็นภาพของทหารประจำการที่ประดับดาบซามูไรได้อีกในปัจจุบัน แต่หอพักครูที่ผ่านแดดลมฝนมาเป็นเวลายาวนาน ได้รับการบูรณะซ่อมแซมให้กลายเป็นพิพิธภัณฑ์วัฒนธรรมเพื่อรำลึกถึงศิลปินทางดนตรีอย่าง อ.กัวจื่อจิ้ว

นักประพันธ์เฉินหลี (陳黎) ให้คำนิยามกับครูสอนดนตรีของเขาสมัยมัธยมอย่าง อ.กัวจื่อจิ้วว่า “เป็นนักแต่งเพลงในตำนานของไต้หวัน” ผลงานของท่านไม่ว่าจะเป็นเพลง “ความทรงจำ” หรือเพลง “เธอมา” ล้วนเป็นเพลงที่คณะนักร้องประสานเสียงต้องนำไปขับร้อง อ.กัวจื่อจิ้วเกิดมาในครอบครัวที่ยากจน จึงจบเพียงระดับประถมศึกษา จากนั้นในปีค.ศ.1946 ก็สมัครเข้ามาเรียนที่ฮัวจง และใช้ความพยายามอย่างหนักจนสำเร็จการศึกษาในระดับปวช.

อ.กัวจื่อจิ้วได้นำเอาคำพูดติดปากที่ว่า “เมื่อพบกับทางตันก็ต้องรู้จักปรับเปลี่ยน เมื่อเปลี่ยนแล้วก็จะพบกับทางออก” มาใช้ในการสอนดนตรี โดยประดิษฐ์เครื่องแสดงโน้ตดนตรีขึ้น ซึ่งท่านได้ออกแบบเองและวานให้ช่างไฟมาช่วยประกอบเป็นเครื่องที่เชื่อมต่อเข้ากับออร์แกน  โดยหากกดแป้นเสียงโดของออร์แกนแผงโน้ตไฟฟ้าที่เป็นเสียงโดก็จะสว่างขึ้นช่วยสร้างความสนุกสนานให้กับการเรียนดนตรีเป็นอย่างมากส่งผลให้เด็กๆสามารถเรียนรู้ได้ดีขึ้น

หลังสัมผัสได้กับคีย์บอร์ดของออร์แกนและเครื่องพิมพ์ดีดเก่าแก่กว่า 80 ปีแล้ว พวกเราก็เริ่มออกเดินทางต่อโดยมุ่งหน้าไปทางแม่น้ำเหม่ยหลุน (Meilun River)

ริมฝั่งแม่น้ำเหม่ยหลุนมีหอพักสไตล์ญี่ปุ่นตั้งเรียงรายอยู่ ต้นศรีทอง (Chinese Tallow Tree) ที่ขึ้นสูงตระหง่าน ช่วยบดบังแสงอาทิตย์ให้กับบ้านไม้และผู้คนที่สัญจรไปมาในบริเวณนั้น

หนึ่งในอาคารที่ตั้งอยู่ในบริเวณหอพักทหารก็คือบ้านพักนายพล ซึ่งเป็นที่พักของผู้พันมิตซุโอะ นากามูระ ผู้บัญชาการทหารญี่ปุ่นระดับสูงสุดที่ถูกส่งมาประจำการแถบฮัวเหลียนและไถตงในขณะนั้น และเป็นผู้เลือกสวนสนบริเวณเชิงเขาเหม่ยหลุนเป็นศูนย์บัญชาการของกองทัพ

ไกด์ของเราในวันนี้คือคุณหลีหย่งเจิ้น (李永鎮) จิตอาสาวัฒนธรรมวัย 90 ปี ซึ่งเกิดในปีเดียวกันกับที่รัฐบาลทหารญี่ป่นเข้ามาปกครองเกาะไต้หวัน

คุณหลีหย่งเจิ้นอธิบายว่า “วันเซิง (wan¬sei) เป็นคำที่ใช้เรียกคนญี่ปุ่นที่เกิดในไต้หวันในสมัยที่ญี่ปุ่นเข้ามาปกครองเกาะไต้หวัน ฉันมีเพื่อนนักเรียนคนหนึ่งที่เป็นวันเซิง ช่วงใกล้สิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ 2 เขาได้เข้าร่วมกับหน่วยโจมตีพิเศษคามิกะเซะ ซึ่งเมื่อไปเข้าร่วมแล้วก็ไม่ได้กลับมาอีก” ส่วนเพื่อนนักเรียนที่เป็นวันเซิงคนอื่นๆ เมื่อ 6 ปีที่แล้วได้เดินทางจากญี่ปุ่นมาร่วมงานเลี้ยงศิษย์เก่าฮัวจง ทุกคนพูดเป็นประโยคเดียวกันว่า “เธอยังอยู่เหรอ” บรรยากาศตอนนั้นเต็มไปด้วยความรู้สึกที่ซาบซึ้งเป็นอย่างมาก

 

สัมผัสกิจวัตรประจำวันของคนญี่ปุ่นในไต้หวันเมื่อวันวาน

หลังบ่ายคล้อยแสงอาทิตย์ที่สาดส่องเป็นแนวเฉียง ตกกระทบบนกระเบื้องของหลังคาบ้านเก่าซึ่งมีตะไคร่น้ำเกาะอยู่ หลังจากขี่จักรยานมาเกือบ 9 กิโลเมตร ก็ได้เวลาที่ต้องพักผ่อนทั้งร่างกายและจิตใจ

ร้านหนังสือ Time 1939 เป็นอาคารเก่าแก่ที่หลอมรวมเอาอาหารมังสวิรัติ, หนังสือมือสอง และกิจกรรมทางศิลปะไว้ด้วยกัน คุณอู๋ฉ่ายหนิงผู้จัดการร้านหนังสือกล่าวว่า วิถีชีวิตที่นี่เป็นอะไรที่เรียบง่ายและธรรมดา จนเหมือนว่าเราเคยชินกับการใช้ชีวิตอยู่ที่นี่มาแล้ว 80 ปี

บางทีห้องที่เต็มไปด้วยกลิ่นหอมของต้นสน ก็ทำให้คนลืมการคงอยู่ของวันเวลาไปเลย

พวกเราเริ่มต้นจากทางหลวงหมายเลข 9 ทางตะวันออกเฉียงใต้ มาจนถึงวัดชิ่งซิว (Cingsio Temple) ซึ่งอยู่ในตำบลจี๋อัน เมืองฮัวเหลียน เพื่อสัมผัสกับกิจวัตรประจำวันในอดีตของเหล่าคนญี่ปุ่นที่เกิดในไต้หวันช่วงระหว่างที่ญี่ปุ่นปกครองเกาะไต้หวัน

ปัจจุบันวัดชิ่งซิวถือเป็นวัดสไตล์ญี่ปุ่นที่ยังอยู่ในสภาพที่สมบูรณ์ที่สุดในไต้หวัน มีตำนานเล่ากันว่า พระพุทธรูปหินทั้ง 88 องค์ที่ตั้งอยู่บนกำแพง ถูกอัญเชิญมาจากวัด 88 แห่งบนเกาะชิโกกุในประเทศญี่ปุ่น ดังนั้นเมื่อผู้ที่นับถือศรัทธาและเข้าไปไหว้พระในบริเวณวัด จะรู้สึกเหมือนได้เดินทางไปไหว้พระทั่วเกาะชิโกกุนั่นเอง

เมื่อเดินทางต่อไปทางใต้ จนถึงตำบลโซ่วฟงก็จะพบกับถนนที่ตัดเป็นเส้นตรงทะลุผ่านเมือง จนทำให้เป็นเสมือนตารางหมากรุก สมัยที่ญี่ปุ่นปกครองไต้หวันได้วางแผนให้สร้างบริเวณนี้เป็น 3 หมู่บ้านใหญ่ สำหรับให้คนญี่ปุ่นที่ย้ายมาอยู่ในไต้หวันเข้ามาอาศัยอยู่ในเมืองฮัวเหลียนในขณะนั้น

เมื่อเดินออกทางจากสถานีรถไฟฟงเถียน (Fengtian railway station) แล้วเลี้ยวตรงหัวมุม จะเห็นบ้านไม้หลังหนึ่งที่มีชื่อว่า “บ้าน 5 รส” ซึ่งเป็นร้านขายของชำ โครงสร้างหลังคาของร้านนี้แตกต่างจากหลังคาจั่วของหอพักข้าราชการ เพราะนี่เป็นบ้านของประชาชนที่มีหลังคาเอียงลงทั้งสี่ด้าน หรือหลังคาทรงปั้นหยา

เสาเอกของบ้านหลังนี้จะมีขนาดเตี้ยเป็นพิเศษ เมื่อมองจากด้านหน้าหลังคาจะมีรูปทรงเหมือนกรวยปลายแหลมที่ถูกคลุมทับด้วยหญ้ามิสแคนทัส (Miscanthus floridulus) ซึ่งเรียงต่อกันเป็นผืน ภาพของชั้นวางของ โต๊ะ เก้าอี้ไม้ และบรรดาเด็กๆ ที่วิ่งไปมา ทำให้สถานที่แห่งนี้มีความพิเศษและน่าสนใจมากขึ้น

 

ตามไปเที่ยวหอพักพนักงาน ของโรงงานผลิตน้ำตาล

พวกเราเดินทางต่อไปที่โรงงานผลิตน้ำตาลเชิงท่องเที่ยวฮัวเหลียน (The Hualien Tourism Sugar Factory) ซึ่งอยู่ทางใต้สุดของเส้นทางย้อนอดีตไปกับการท่องเที่ยวฮัวเหลียน มีระยะทางรวมประมาณ 59 กิโลเมตร

หลังคากระเบื้องสีดำเมื่ออยู่ภายใต้ท้องฟ้าที่เต็มไปด้วยดวงดาว ช่างเป็นสิ่งพิเศษที่น่าหลงใหล ไฟทางเดินที่มีกลิ่นอายของความเก่าแก่จากโคมไฟหินสไตล์ญี่ปุ่นนำทางให้เรามาถึงที่พักในค่ำคืนนี้

เมื่อดึงประตูบานเลื่อนของหอพักให้เปิดออก กลิ่นหอมของไม้ฮิโนกิที่ทำจากต้นสน Taiwan cypress และ China fir ก็แตะเข้าที่จมูก ดังนั้นแม้ไม่ได้ดื่มเหล้า แต่ความหอมของกลิ่นไม้ก็ทำให้คนเกิดอาการเมาได้

ด้านนอกมีคานไม้ลาดเอียง ส่วนภายในห้องมีโต๊ะตัวเตี้ยๆ พื้นปูด้วยเสื่อทาทามิแบบดั้งเดิม พร้อมตู้เสื้อผ้าติดผนังสไตล์ญี่ปุ่น รวมไปถึงระเบียงทางเดินและห้องน้ำ ที่ทั้งหมดถูกบูรณะซ่อมแซมโดยใช้โครงสร้างเดิมของหอพักพนักงาน เพื่อเก็บรักษาโครงสร้างของบ้านสไตล์ญี่ปุ่นดั้งเดิมไว้อย่างสมบูรณ์

ค่ำคืนนี้เราได้แช่น้ำผ่อนคลายในอ่างไม้สน สวมชุดยูกาตะ และหลับไปบนเสื่อทาทามิที่เต็มไปด้วยกลิ่นหอมของไม้สน ช่างเป็นการนอนหลับที่หอมหวานอะไรเช่นนี้

โรงงานผลิตน้ำตาลฮัวเหลียนก่อตั้งขึ้นในปีค.ศ.1921 ตอนนั้นมีพนักงานในโรงงานเป็นจำนวนมาก จนทำให้ในปีถัดมาจึงมีคำสั่งจากผู้แทนรัฐบาลให้ก่อสร้างหอพักพนักงานตามแบบมาตรฐานเดียวกับหอพักข้าราชการ และปัจจุบันก็เป็นโรงแรมเพียงแห่งเดียวในไต้หวันที่สามารถมองเห็นทิวทัศน์ที่อบอวลไปด้วยกลิ่นอายของวัฒนธรรมระดับชาติ

คุณโอวจู๋หนาน (歐竹南) รองผู้จัดการโรงงานน้ำตาลฮัวเหลียน กล่าวว่า โรงงานน้ำตาลแห่งนี้มีสิ่งอำนวยความสะดวกขั้นพื้นฐานครบครัน เช่น ร้านค้าสวัสดิการ, โรงเรียนประถม, คลินิก, โรงหนัง และร้านเสริมสวย เป็นต้น และยังคงรักษาสภาพดั้งเดิมไว้อย่างสมบูรณ์จนถึงปัจจุบัน การขี่จักรยานไปโดยรอบโรงงาน จึงยังคงให้ความรู้สึกเหมือนย้อนกลับไปในสมัยเมื่อ 90 ปีที่แล้ว

 

เที่ยวสบายๆ ด้วยตนเองไปกับป่าไม้บนพื้นราบ

จากคำแนะนำของเจ้าหน้าที่ในโรงงานน้ำตาล ทำให้ช่วงเช้ามืดของวันที่ 2 พวกเราออกเดินทางไปทางทิศใต้อีก 3-4 กิโลเมตร จนมาถึงทางหลวงหมายเลข 9 ช่วงประมาณกิโลเมตรที่ 255 แล้วเลี้ยวซ้าย ก็จะเจอกับถนนที่ทอดตรงไปสุดลูกหูลูกตา เพื่อนำเราเข้าไปสู่วนอุทยานต้าหนงต้าฟู่ (Danongdafu Forest Park) โดยมีแสงอาทิตย์ยามเช้าสาดส่องลงมาบนถนนเพื่อต้อนรับผู้มาเยือน

ผืนป่าไม้บนพื้นที่ราบขนาด 1,250 เฮกเตอร์ (12,500,000 ตารางเมตร) มีต้นไม้เจริญเติบโตอยู่เกือบ 20 สายพันธุ์ คุณหยางเมิ่งเหยา (楊孟瑤) เจ้าหน้าที่อาวุโสของวนอุทยาน พาพวกเราขี่จักรยานไปทางสวนวงแหวนทิศเหนือที่ถูกปกคลุมไปด้วยต้นเมเปิลและต้นมะกอกอยู่โดยรอบทั้งซ้ายและขวา

ภูมิทัศน์โดยรอบป่าพื้นราบมีระบบนิเวศที่อุดมสมบูรณ์ ซึ่งขณะที่ขี่จักรยานอยู่นั้น ก็มีโอกาสได้เห็นหมาหริ่ง, อีเห็นเครือ และหมูป่า และหากมาเยือนในช่วงกลางเดือนมีนาคมถึงกลางเดือนเมษายน ตอนกลางคืนก็จะสามารถขี่จักรยานชมหิ่งห้อยในสวนวงแหวนทางเหนือได้อีกด้วย

หากไม่มีเจ้าหน้าที่อาวุโสอย่างคุณหยางเป็นผู้นำทาง เราคงไม่พบเห็นว่า กลิ่นใบเมเปิลของที่นี่ มีความหอมหวานคล้ายกับกลิ่นของเสาวรส ต้นหูกวางที่ขึ้นอยู่ริมถนนจะมีมดทำรังอยู่ตามกิ่งไม้ต่างๆ ทำให้เราสังเกตเห็นการอยู่ร่วมกันในธรรมชาติของมดกับต้นไม้ ซูตงพัว กวีเอกของจีนเคยกล่าวไว้ว่า ชีวิตเสมือนเป็นโรงแรม ฉันก็คือนักเดินทางนั่นเอง

ในยุคที่ญี่ปุ่นปกครองไต้หวัน แม้จะมีทั้งชาวญี่ปุ่นที่ย้ายถิ่นฐานมาหรือชาวญี่ปุ่นที่เกิดในไต้หวัน ต่างก็เคยเดินทางเข้ามาพำนักอาศัยในเมืองกลางหุบเขาแห่งนี้ แต่เขาพวกกลับไม่สามารถนำสิ่งใดออกไปจากที่แห่งนี้ได้ ไม่ใช่เพียงแค่อาคารสิ่งก่อสร้าง แต่ยังรวมไปถึงเรื่องราวมากมายและจิตวิญญาณแห่งความเพียรพยายามที่เล่าได้ไม่รู้จบ

เมื่อตอนที่ขับรถผ่านฮัวเหลียน ฉันเพียงขับผ่านไปอย่างเร่งรีบ จนกระทั่งเมื่อหลงรักในบ้านเก่าแบบโบราณและการขี่จักรยาน รวมถึงการตามรอยชาวญี่ปุ่นที่ย้ายมาตั้งรกรากที่นี่ ตลอดจนชาวญี่ปุ่นที่เกิดในไต้หวัน และเกษตรกรที่เพาะปลูกอ้อยในบนป่าพื้นราบแห่งนี้ ต่างก็ทำให้เกิดการสะสมของความทรงจำที่เพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ ก่อนจะถูกเรียบเรียงออกมาเป็นบทความย้อนอดีตไปกับการท่องเที่ยวเรื่องนี้นั่นเอง

 

X 使用【台灣光華雜誌】APP!
更快速更方便!