Handmade dẫn đầu xu hướng thời thượng

“Drifter Leather” và “KINJO”
:::

2019 / Tháng 8

Bài viết‧Lee Shan-wei Ảnh‧Lin Min-hsuan Biên dịch‧Lệ Phương


每一件手作工藝,都是一個獨一無二的生命。借由手的溫度,傳遞滿懷情意。

本土青年創業家「旅人革製」與「草山金工」,透過手作,牽引出靈魂深層的記憶基因。這股懷舊的時尚風潮,已然蓬勃興起,不僅在台灣發光,也閃耀國際。


Mỗi một tác phẩm thủ công mỹ nghệ đều là một sinh mệnh duy nhất. Dùng hơi ấm bàn tay truyền tải tâm tư tình cảm của con người.

Nhà khởi nghiệp trẻ bản địa “Drifter Leather” và “KINJO”, thông qua sản phẩm handmade gợi lại những ký ức nằm sâu thẳm trong tâm hồn. Xu hướng thời thượng mang phong cách hoài cổ này đang phát triển rầm rộ, không chỉ tỏa sáng ở Đài Loan mà còn tỏa sáng trên thế giới.

 

Sức sống của đồ vật cũ

Một chiếc chìa khóa rỉ sét, khóa chặt mọi tâm huyết, hơn 100 mẫu sản phẩm handmade là tài sản lớn nhất của “Drifter Leather”. Đẩy cánh cửa kính hình ô vuông của phòng làm việc, lập tức ngửi được mùi thơm nồng của đồ da.

Hsu Chi (Hứa Kỳ) tốt nghiệp khoa thiết kế nghệ thuật của trường dạy nghề Fu-Hsin, ông cầm dụng cụ một cách thành thạo và bắt đầu cắt da. “Tôi từng làm trong ngành quảng cáo hơn 10 năm”. Cách đây 6 năm, Hsu Chi chợt nhận ra rằng, phải lắng nghe tiếng nói tự đáy lòng, tìm lại niềm đam mê của bản thân mình.

Lớn lên trong ngành thủ công truyền thống, ông cảm thấy đau lòng khi nhìn thấy kỹ năng tuyệt vời của các thợ làm đồ da sắp bị thất truyền, ông khao khát được nối tiếp nghề thủ công mỹ nghệ quý giá này.

 

Dấu ấn của thợ làm đồ da

Ngón tay cái bên trái của ông Hsu Chi có một vết sẹo rất sâu. “Đa phần những người thích làm đồ da đều có những vết sẹo lớn hoặc nhỏ”. Giống như một dấu ấn vậy, khắc ghi sự vất vả của thợ làm đồ da.

Handmade, không như máy móc có thể cài đặt độ chính xác, mà phải hoàn toàn tập trung vào việc mình đang làm, cả tay và mắt, nếu không sẽ “sai một li, đi một dặm”. Bởi vì sức lực của mỗi người đều không giống nhau, hơn nữa, mỗi một tấm da tự nhiên đều có sinh mệnh của riêng mình, cho nên mỗi một tác phẩm đều là duy nhất, không thể sao chép. “Đây là điểm đáng trân trọng trong ngành nghề handmade, cũng là sức quyến rũ mê hoặc lòng người”.

 

Mốt thời thượng của chiếc vali cũ

“Vali có một sức hấp dẫn kỳ lạ đối với tôi, hồi bấy giờ nó là một sự tượng trưng cho đẳng cấp con người”. Để tìm lại sức cuốn hút đã bị mất đi, “Tôi đi khắp nơi để tìm vali cũ, sau đó tháo rời nó để nghiên cứu cách làm, và khôi phục lại diện mạo của trăm năm trước.”

Chiếc vali dày và cổ xưa đã khơi dậy những suy nghĩ hoài cổ, trong xu hướng đang thịnh hành, nó có nét quyến rũ độc đáo của riêng mình. Giống như tất cả các loại sản phẩm của “Drifter Leather”, đều có nét quyến rũ thời thượng cổ điển, cho dù đặt chung với các loại sản phẩm tinh tế cũng không hề thua kém.

Có rất nhiều du khách nước ngoài khi nhìn thấy loại túi da handmade, đều yêu thích không muốn rời tay. Khi lữ khách cất bước lang thang khắp đó đây thì ắt sẽ chia sẻ vẻ đẹp sự hồi sinh của sản phẩm handmade Đài Loan đến khắp nơi trên toàn thế giới.

 

Thừa kế bền vững

“Túi da này được gọi là “Kế thừa” (Heritage)”, đã được phát triển đến thế hệ thứ hai. “Giống như bậc thầy truyền lại ngành thủ công truyền thống cho giới trẻ”. Ông hy vọng tình yêu dành cho văn hóa cũ và thiết kế ban đầu của Đài Loan sẽ được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Từ lúc mở lớp tại Bảo tàng Nghệ thuật đương đại vào năm 2013 cho đến khi tự mở lớp giảng dạy, Hsu Chi cung cấp cho những người yêu thích đồ da một sân khấu để thực hiện ước mơ. "Để cho đồ da có hơi ấm bàn tay cứ mãi tiếp nối"

Cho đến nay đã có hơn 2000 lượt học viên đến trải nghiệm chiều sâu của ngành thủ công truyền thống. Dùng đôi bàn tay viết lên những câu chuyện và ký ức khó phai trong từng mũi kim và sợi chỉ. “Tôi hy vọng thu hút càng nhiều người đến tiếp xúc với ngành sản xuất da”. Khi việc học nghề thủ công mỹ nghệ truyền thống trở thành phong trào thì việc thừa kế có thể dần dần được thực hiện.

“Khi công nghệ thủ công truyền thống làm cho chúng ta cảm động, chúng ta sẽ bắt đầu đi khám phá vẻ đẹp quyến rũ của nền văn hóa lâu đời”. Vì suy ngẫm phản tỉnh, bộc phát nên khả năng vô tận giữa truyền thống và hiện đại, sự tái sinh phong cách cũ và sự hồi sinh của xu hướng thời thượng này tựa như gợn sóng bé nhỏ, nhưng dần dần lan tỏa cả mặt hồ.

 

Sự chúc phúc bắt kịp xu hướng

Khi bước vào phòng làm việc “KINJO” ở lầu 2 thì lập tức nghe thấy tiếng gõ ding ding dong dong. Các học viên đang ngồi trước chiếc bàn gia công kim loại gọn gàng và chuyên nghiệp, chăm chú dùng chiếc búa nhỏ, gõ vào kim loại, gõ từng cái một, gõ cho khăng khít, gõ cho sâu đậm tình cảm.

Thương hiệu tiếng Anh “KINJO” là từ “Chúc mừng” được phát âm bằng tiếng Đài, mang hàm ý người phụ trách Liu Guan Ling (Lưu Quán Linh) với trái tim chúc phúc để mở ra tình yêu của con người đối với nghề gia công kim loại.

“Gia công kim loại là một loại kỹ năng tinh vi được lưu truyền hàng ngàn năm”. Liu Guan Ling quyết tâm vén màn bí ẩn về kỹ năng gia công kim loại ẩn trong góc nhỏ của tiệm vàng trong nhiều năm qua, để nghề này được tỏa sáng dưới ánh nắng mặt trời,  trở thành kỹ năng thủ công bình dị mà ai ai cũng có thể thực hiện, đồng thời đưa yếu tố thịnh hành vào trong ngành thủ công mỹ nghệ truyền thống, thể hiện phong cách thời thượng.

 

Chắt lọc tinh hoa cổ điển

Liu Guan Ling là một người vô cùng tài năng, cô là thạc sĩ nghệ thuật của Viện Nghệ thuật ứng dụng, trường Đại học Nghệ thuật Đài Nam. Không chỉ giành được giải công nghệ quốc gia lần thứ 4 năm 2004, tác phẩm “Ấn tượng . Hoa nở” còn trở thành bộ sưu tập vĩnh viễn của quốc gia. Thương hiệu “KINJO” cũng được hãng Louis Vuitton, Pháp, giới thiệu trên cuốn City Guide, ngang hàng với các thương hiệu quốc tế.

“Khởi nghiệp thực ra là một cơ hội ngẫu nhiên”. Liu Guan Ling cùng với chồng cô là Xiao Fu Qing (Tiêu Phụ Thanh) đều là sinh viên xuất sắc của Viện Nghệ thuật ứng dụng, trường Đại học Nghệ thuật Đài Nam, được Học viện đào tạo, bồi dưỡng một cách hoàn chỉnh. “KINJO” dùng khái niệm Open Workshop (xưởng mở) để cho mọi người làm quen với gia công kim loại, tham gia sáng tạo, dấy lên phong trào gia công kim loại bằng tay.

“Trên con đường phát triển sự nghiệp gặp được rất nhiều quý nhân”. Hiện nay, KINJO đã “đâm chồi nảy lộc”, phát triển rầm rộ nhưng 12 năm trước, KINJO bắt đầu dạy học từ một xưởng cá nhân ở ban công nằm dưới chân núi Dương Minh.

“Sếp của tôi là Xu Xiaogui (Từ Hiếu Quý) đã cho tôi sự can đảm mở lớp dạy học”. Liu Guan Ling đã có một bước tiến lớn, đó là từ một người chỉ chú tâm vào việc sáng tạo, trở thành người đối mặt với học sinh để truyền đạt kỹ năng của mình.

“Chúng tôi dùng những đường nét đơn giản để làm nên thời thượng và cũng để cho học viên cảm nhận được sự thành công một cách nhẹ nhàng”. Liu Guan Linh đã chắt lọc sự tinh hoa của gia công kim loại từ thời xa xưa đến nay, phác ra yếu tố vẻ đẹp.

“Trại hè trải nghiệm ở Trung tâm sáng tạo văn hóa Tùng Sơn năm 2013 là một bước ngoặt”. Lớp học “Một ngày làm thợ bạc” đầu tiên của trong và ngoài nước, trong vòng 3 tiếng, cảm giác từ không đến có khiến cho người lớn và trẻ em đều chơi một cách vui vẻ.

 “Vì tạo nên đề tài khá thu hút khiến cho chúng tôi xém chút không đối phó được”. Đối mặt với những lời khen ngợi, không có đường rút lui, hai vợ chồng đành phải phân chia công việc, đưa mỹ học kim loại bị khép kín lâu nay trở thành bữa tiệc nghệ thuật thường xuyên. Loại phong trào trải nghiệm này hiện nay đã mở rộng đến Trung tâm mua sắm ở Đài Bắc và Đài Trung.

Bởi vì tác phẩm là do mình tự tay chạm khắc, cho nên sự trân trọng, yêu quý vượt xa sản phẩm mà mình tự bỏ tiền ra mua. “Mỗi một tác phẩm đều mang đậm tình cảm và lời chúc phúc kéo dài vô tận”.

Điều khiến cho Liu Quan Ling cảm động nhất là đã se duyên thành công. "Từng có một vài cặp đôi đã cầu hôn thành công tại cửa hàng này". Cảnh lãng mạn thỉnh thoảng được diễn ra tại đây. Trong ngày phỏng vấn hôm đó cũng có một cặp đôi đến trải nghiệm làm handmade. Lúc hai nhân vật chính đeo cho nhau chiếc nhẫn tình yêu, bầu không gian tràn ngập niềm hạnh phúc của cặp đôi.

 

Gia công kim loại xuyên thời đại

“Bây giờ có rất nhiều sự lựa chọn để học gia công kim loại”, trường học, Cục Dạy nghề, thầy truyền nghề cho trò theo truyền thống̣, chỉ cần có hứng thú, có rất nhiều cách để lựa chọn.

Ngày nay, gia công kim loại là một nghề thủ công bình dân rất được mọi người yêu thích, cho dù thời đại thay đổi không ngừng nhưng vẫn luôn tỏa sáng trong xu hướng thịnh hành.

“Kỹ năng gia công kim loại thực ra được kế thừa từ tổ tiên”. Nhưng với ý tưởng sáng tạo mới, “KINJO” không ngừng khám phá và phát triển. Hiện nay học viên đã đạt trên 200.000 lượt người, vì hội tụ nhiều người cùng sở thích, cho nên đã sản sinh ra hiệu ứng tổng hợp, cùng kích hoạt bộ não hoạt động, khiến cho kỹ thuật gia công kim loại có một sức sống tràn trề và phát triển vô tận.

Dự án ngành sáng tạo văn hóa của Xiao Fu Qing từng đoạt giải cao nhất của Bộ văn hóa, dự án này kết hợp truyền thống với công nghệ hiện đại, đưa ra "Lớp học trọn gói online” để thông qua sự tương tác trên mạng, hoạt động khóa học sẽ được kiểm soát từ xa. Trong tương lai, gia công kim loại sẽ thoát khỏi màu sắc của công nghiệp truyền thống, trở thành đại diện công nghệ hàng đầu.

Thảo Sơn là nơi lớn lên của Liu Quan Ling, khi ánh hoàng hôn phản chiếu xuống hoa cỏ lau, lấp lánh ánh vàng kim, đung đưa ngày mai tươi sáng rực rỡ của nghề gia công kim loại.

Bài viết liên quan

近期文章

IN ไทย

Kerajinan Tangan Menggiring Mode Mutakhir

Perajin Kulit Drifter & Perak Grass Hill Jewelry

Artikel‧Lee Shan Wei Gambar‧Lin Min-hsuan

每一件手作工藝,都是一個獨一無二的生命。借由手的溫度,傳遞滿懷情意。

本土青年創業家「旅人革製」與「草山金工」,透過手作,牽引出靈魂深層的記憶基因。這股懷舊的時尚風潮,已然蓬勃興起,不僅在台灣發光,也閃耀國際。


Setiap karya kerajinan tangan mengandung makna kehidupan yang unik tiada duanya. Wujud gairah kreasi disalurkan oleh sang perajin melalui kehangatan kedua tangannya.

Wiraswasta muda lokal, perajin kulit “Studio Drifter”, dan perajin perak “Grass Hill Jewelry”, menggali keluar memori yang terpendam di dalam hati sanubari. Trend retro seperti ini sudah mulai membara, tidak hanya berkiprah di Taiwan, juga merambatkan kepiawaiannya ke luar negeri.

 

Vitalitas Benda Tua

Sebuah kunci karatan, mengunci segudang kreativitas, menyimpan seratus lebih karya seni, dan semua ini adalah aset paling besar perajin kulit “Studio Drifter”. Begitu membuka pintu studio yang berkaca, aroma kulit yang keras semerbak segera datang menyambut.

Hsu Chi, lulusan Sekolah Seni Fu-Hsin Trade and Arts School, dengan sigap mengambil peralatannya dan mulai memotongi kulit. “Saya sempat bekerja di bidang periklanan selama 10 tahun”. Enam tahun yang lalu, Hsu Chi sadar total bahwa ia harus mendengar suara hatinya, mencari kembali sesuatu yang dicintainya. 

Dibesarkan dalam lingkungan pembuat kerajinan tangan tradisional, ia sangat menyayangkan kepiawaian karya tangan perajin senior suatu saat akan hilang dengan begitu saja, maka ia berhasrat untuk mengembangkan seni kriya yang sangat berharga ini.

 

Bekas Jejak Perajin Kulit

Di ibu jari tangan kiri Hsu Chi, ada sebuah bekas luka yang cukup dalam. “Bagi perajin kulit, tangan mereka banyak bekas luka besar dan kecil.” Bagaikan sebuah bekas jejak, terpatri suka duka kehidupan seorang perajin kulit.

Kerajinan tangan, berbeda dengan produk yang dirancang cermat melalui mesin, karena membutuhkan konsentrasi penuh, mata dan tangan harus seia sekata, jika tidak, akan terjadi kesalahan besar. Setiap karya tangan perajin tidak sama, karena kekuatan tangan yang dikerahkan setiap perajin itu berbeda, lagipula setiap lembar kulit mempunyai sifat alami yang unik, sehingga setiap karya tidak bisa direproduksi dan menjadi karya satu-satunya. “Di sinilah letak nilai karya tangan yang tak terhingga, yang membuat setiap insan terpukau akan karismanya.”

 

Daya Tarik Koper Retro

“Koper bagi saya mengandung daya tarik yang sangat unik, di masa lalu, hal itu menjadi simbol sebuah identitas.” Untuk mencari kembali karisma retro yang sudah hilang sekian lama, “Saya mencari koper lama ke mana-mana, lalu saya bongkar, untuk mempelajari teknik pembuatannya, mencari kembali wajah aslinya di ratusan tahun yang lalu.”

Sebuah koper tua yang kokoh dan kuat, membangkitkan keretroan alur di benak, mempunyai daya tarik tersendiri dalam trend mode terkini.

Semua produk di “Studio Drifter”, bernuansa model klasik yang anggun. Meski berjajar dengan merek terkenal sekalipun, tidak akan pudar karismanya.

Banyak wisatawan asing jatuh hati kepada koper retro kulit karya tangannya. Dengan membawa serta dalam setiap perjalanan, mereka telah berbagi kepada dunia akan keindahan industri kerajinan tangan dari Taiwan yang semakin bangkit.

 

Warisan Berkelanjutan

“Koper kulit ini bernama Heritage (Warisan).” Dan sudah memasuki pembuatan generasi kedua, suatu ketulusan dalam kesederhanaannya. “Sama halnya dengan perajin tua meneruskan ketrampilan kriya tradisional kepada generasi muda.” Ia berharap bisa melanjutkan terus warisan desain original Taiwan dan rasa cinta pada budaya tua.

Dari tahun 2013, Ia mengajar di Museum Contemporary Art, hingga kemudian Ia membuka workshop sendiri, Hsu Chi menyediakan sebuah tempat bagi pecinta karya kulit, sebuah panggung untuk mewujudkan impian. “Dengan cara ini, kecintaan akan kerajinan tangan akan berlanjut terus ke generasi baru.”

Hingga sekarang ini sudah ada 2.000 orang datang belajar kerajinan tradisional. Setapak demi setapak merangkai cerita dan memori yang sulit dilupakan. “Saya berharap kerajinan kulit bisa mendapatkan perhatian lebih banyak orang.” Sebab pada saat pembelajaran seni kriya tradisional menjadi sebuah trend, maka warisan ini bisa berlanjut terus.

“Pada saat kita tertarik pada seni kriya tradisional, maka mulailah kita menjajaki keindahan budaya kuno.” Dan akan membuka kemungkinan pemaduan antara tradisional dan modern. Trend kemunculan kembali mode retro, akan secara perlahan tapi pasti merembes ke setiap insan.

 

Mengikuti Zaman Penuh Syukur

Di lantai dua studio kerajinan perak “Grass Hill Jewelry”, selalu terdengar suara dentingan pukulan logam. Orang-orang yang belajar seni kriya ini duduk di depan meja kerajinan perak yang rapi dan profesional, mereka dengan penuh konsentrasi memukul-mukul logam dengan palu kecil.

Studio “Grass Hill Jewelry” memberikan merek “Kinjo” untuk produk kerajinan peraknya, Kinjo berarti “Perayaan” dalam bahasa Taiwan, menandakan pemiliknya Karen Liu membuka lahan bagi masyarakat untuk mengenal seni kriya perak dengan penuh syukur.

“Seni kriya logam ini adalah seni kerajinan yang sudah ada sejak ribuan tahun lalu.” Karen Liu bertekad untuk menguak tabir kemisteriusan seni kriya perak, dan tidak hanya berkutat di sebuah sudut toko perhiasan dengan hanya menekuni kerajinan perak saja, tapi mengajak masyarakat untuk terjun, bersama-sama mengenal seni kriya perak. Dan juga sekaligus mencurahkan elemen mode mutakhir, agar hasil kerajinan tangan tradisional ini bersinar dalam kemajuan zaman.

 

Menjerat Makna Kerajinan

Karen Liu sangat bertalenta, ia lulusan S2 dari Institute of Applied Arts di Tainan National University of the Art, pada 2004 karyanya yang bernama “Impression Bloom” pernah meraih penghargaan National Crafts Award IV, dan kemudian menjadi koleksi permanen negara di National Taiwan Craft Research and Development Institute. Studio kerajinan perak “Grass Hill” juga sempat muncul dalam buku pedoman Taipei City Guide yang diterbitkan Louis Vuitton, yang melejitkan pamor reputasi internasionalnya.

“Berwiraswasta sebenarnya terjadi secara kebetulan”, Karen Liu dan suaminya Shaw A, sama-sama mahasiswa berprestasi unggul, lulusan perguruan tinggi Tainan National University of the Art, mereka memiliki kemampuan akademis yang kuat. Dan memulai “Grass Hill Jewelry” dalam bentuk konsep workshop terbuka, agar masyarakat mengenal seni kriya perak, berpartisipasi, berkreasi, dan bersama-sama membangkitkan gairah kerajinan perak.

Dalam perjalanan bisnisnya “Orang-orang baik selalu muncul memberikan bantuannya.” Studio kerajinan perak “Grass Hill Jewelry” yang sudah berkembang subur sekarang, berawal dari pemberian kursus di sebuah studio perorangan yang kecil di teras rumah di Yangmingshan 12 tahun silam.  

“Manager saya Xu Xiao-gui memberikan dorongan kepada saya untuk membuka kursus.” Maka berubahlah nasib Karen Liu dari semula hanya seorang perajin perak yang hanya menekuni pekerjaan saja, berputar drastis menjadi guru yang mengajarkan ilmu seni kriya perak.

“Kami mengajarkan teknik model alur sederhana, pelajar bisa cepat merasa puas atas keberhasilan karyanya sendiri.” Karen Liu menyerap inti keindahan seni kriya perak dari semua zaman, dituangkan dalam suatu karya yang indah.

“Titik balik terjadi pada 2013, ketika kami diundang Eslite Spektrum untuk membuka outlet di cabang Songyan.” Untuk pertama kalinya di Taiwan kami membuka workshop yang mengajak masyarakat “Menjadi perajin perak sehari”, dalam waktu 3 jam, anda yang semula tidak tahu menahu bagaimana bisa membuat sendiri perhiasan perak, tua dan muda bisa berkreasi dan bermain seni kriya dengan penuh suka cita.

“Kami hampir kewalahan karena segera menjadi sorotan umum.” Menghadapi komentar positif yang datang bertubi-tubi, suami istri ini tiada jalan lain, hanya bekerjasama dan pembagian kerja untuk membuka lebar-lebar tabir penutup seni kriya perak, agar menjadi sebuah pesta seni dalam keseharian. Trend bereksperimen di workshop seperti ini, sudah dikembangkan hingga ke berbagai pusat perbelanjaan di Taipei dan Taichung.

Karena Anda sendiri yang membuatnya, maka akan jauh lebih berharga maknanya daripada Anda membeli barang jadi yang dijual di toko. “Setiap benda hasil produksi tangan ini menyimpan sejuta cinta penuh syukur.”

Karen Liu sangat bersyukur karena telah menjodohkan banyak sejoli. “Banyak orang yang berhasil menyatakan cintanya di sini, lamarannya sukses diterima.” Nuansa romantis seperti itu sering terulang-ulang di workshopnya. Saat Karen diwawancarai pun, ada sepasang sejoli datang bereksperimen membuat cincin perak pertunangan. Ketika mereka saling mengenakan cincin ke jari masing-masing, kebahagiaan yang meluap-luap merasuk ke setiap penjuru ruangan.

 

Seni Kriya Perak Sepanjang Masa

“Sekarang banyak tempat untuk belajar seni kriya perak.” Di sekolah, pusat pelatihan kerja, dan sistem pembelajaran tradisional yaitu berguru ke perajin senior, semua adalah pilihan yang menyenangkan sekali.

Dewasa ini, seni kriya perak sudah menjadi seni kerajinan tangan rakyat yang mudah dipelajari. Walaupun zaman terus berubah, tapi seni kerajinan perak ini tetap berkiprah dalam sinar terang yang dipancarkannya.

“Teknik seni kriya perak adalah teknik warisan nenek moyang.” Tetapi dengan curahan kreativitas, studio kerajinan perak “Grass Hill Jewelry” terus berkembang. Jumlah orang yang datang belajar sudah mencapai 200 ribuan, dengan semakin banyaknya peminat, semangat seni kriya perak ini bisa berkembang dengan subur.

Shaw A yang pernah meraih penghargaan “Industri Budaya dan Kreativitas Terbaik” dari Kementrian Kebudayaan, berencana untuk memadukan teknik tradisional dengan teknologi modern, dengan menayangkan kursus online, agar materi pengajaran bisa tersebar ke segala penjuru. Harapannya, seni kriya perak bisa melepaskan diri dari citra industri tradisional, dan bebas berkiprah dalam dunia digital.

Grass Hill Jewelry adalah tempat Karen Liu bertumbuh, bersinar dan melejit dengan pesat. Seperti halnya masa depan seni kriya perak yang cemerlang.

ฝีมือหัตถกรรม นำแฟชั่นยุคใหม่

Drifter Leather VS Grass Hill Jewelry

บทความ‧หลี่ซานเหว่ย รูปภาพ‧หลินหมินเซวียน คำแปล‧กฤษณัย ไสยประภาสน์

每一件手作工藝,都是一個獨一無二的生命。借由手的溫度,傳遞滿懷情意。

本土青年創業家「旅人革製」與「草山金工」,透過手作,牽引出靈魂深層的記憶基因。這股懷舊的時尚風潮,已然蓬勃興起,不僅在台灣發光,也閃耀國際。


ผลงานศิลปหัตถกรรมแต่ละชิ้น เต็มไปด้วยชีวิตที่เป็นอัตลักษณ์ และส่งมอบความรักเอื้ออาทรผ่านความอบอุ่นจากมือของช่างผู้ประดิษฐ์ผลงาน Drifter Leather (旅人革製) และ Grass Hill Jewelry (草山金工) ถือกำเนิดจากการรวมตัวของคนไต้หวันรุ่นใหม่ ที่อาศัยการสร้างสรรค์งานหัตถศิลป์ มาเป็นตัวชักนำความทรงจำในระดับพันธุกรรมที่ฝังอยู่ภายในส่วนลึกของจิตวิญญาณให้ปรากฏออกมา กระแสนิยมกลิ่นอายของการย้อนอดีตในปัจจุบัน กำลังผลิดอกออกผล ส่องแสงจรัสเรืองรองทั้งในไต้หวันและกำลังขจรขจายเปล่งรัศมีไปทั่วโลกด้วย

 

พลังแห่งชีวิตของสิ่งเก่าๆ

กุญแจขึ้นสนิมดอกนี้ คือกุญแจที่ใช้ล็อคห้องทำงานที่แลกมาจากหยาดเหงื่อแรงงาน กุญแจเก่าสนิมเขรอะล็อคห้องเก็บแบบพิมพ์ที่แลกมาด้วยหยาดเหงื่อ แม่พิมพ์ที่ทำด้วยมือนับร้อยชิ้น เป็นสมบัติล้ำค่าของ Drifter Leather  และเมื่อผลักประตูกระจกห้องทำงานให้เปิดออก ก็จะมีกลิ่นหอมของหนังโชยมาปะทะเข้าที่จมูกอย่างจัง

สวี่ฉี (許騏) ซึ่งจบการศึกษาจาก Fu-Hsin Trade & Arts School ไต้หวัน หยิบเครื่องมือขึ้นตัดหนังด้วยความคุ้นเคย “ผมเคยทำงานเกี่ยวกับโฆษณามา 10 ปี” แต่เมื่อ 6 ปีก่อน สวี่ฉีเริ่มสำนึกว่าต้องสดับตรับฟังคำสารภาพจากจิตใจของตน แสวงหาสิ่งที่ตนหลงใหลให้กลับคืนมา

จากการที่เขาเติบโตขึ้นในสภาพแวดล้อมของการทำงานหัตถศิลป์แบบดั้งเดิม ทำให้เขารู้สึกเสียดายฝีมืออันประณีตของช่างระดับบรมครูทั้งหลายที่นับวันใกล้สูญหายไป และตั้งใจที่จะสืบสานฝีมือหัตถกรรมอันล้ำค่าเหล่านี้ต่อไป

 

บันทึกความทรงจำของช่างเครื่องหนัง

นิ้วโป้งมือซ้ายของคุณสวี่ฉีมีรอยแผลเป็นลึกๆ อยู่หนึ่งรอย “ผู้รักการทำเครื่องหนัง มักจะมีรอยแผลเป็นอยู่บนมือเต็มไปหมด” มันก็เหมือนกับบันทึกความทรงจำอย่างหนึ่ง ที่บันทึกความยากลำบากของบรรดาช่างทำเครื่องหนังเอาไว้

งานฝีมือ ไม่เหมือนกับเครื่องจักรที่สามารถกำหนดตั้งค่าความละเอียดได้ จะต้องทำด้วยความตั้งใจมีสมาธิ มือและตาต้องสัมพันธ์กัน มิเช่นนั้นผิดแค่นิดเดียว ก็จะพลาดไปทั้งกระดาน เนื่องจากแต่ละคนใช้แรงต่างกัน ประกอบกับแผ่นหนังแต่ละผืนล้วนมีความเป็นมาที่เป็นเอกลักษณ์ของตนทั้งสิ้น ดังนั้น ผลงานแต่ละชิ้นจึงมีเพียงชิ้นเดียวและไม่สามารถลอกเลียนแบบได้ “นี่ก็คือคุณค่าของงานหัตถกรรม และเป็นเสน่ห์ที่รัดรึงตรึงใจผู้คนนั่นเอง”

 

แฟชั่นกระเป๋าเดินทางหนังเก่าแก่

“กระเป๋าเดินทางหนังมีเสน่ห์ที่ดึงดูดผมอย่างบอกไม่ถูก ในอดีตเป็นเหมือนสัญลักษณ์ที่บ่งบอกถึงสถานะ” และเพื่อแสวงหากลิ่นอายที่สูญหายไปช้านานให้กลับคืนมาอีกครั้ง “ผมตระเวนหากระเป๋าเดินทางหนังเก่าๆ แล้วนำมาเลาะออก เพื่อศึกษาฝีมือการตัดเย็บอย่างละเอียด เพื่อฟื้นฟูสิ่งที่สูญหายไปนับร้อยปีให้กลับคืนมาดังเดิม”

กระเป๋าเดินทางหนังโบราณที่มีรูปทรงใหญ่เทอะทะ กระตุกต่อมรำลึกเรื่องราวในอดีต ท่ามกลางกระแสแฟชั่น มันเต็มไปด้วยเสน่ห์ที่เป็นอัตลักษณ์ของตัวเอง เช่นเดียวกับสินค้าของ Drifter Leather ทุกชิ้นล้วนถูกสร้างสรรค์ให้เป็นสินค้าแฟชั่นที่มีกลิ่นอายของความคลาสสิก และดูโก้หรูไม่น้อยไปกว่าสินค้าบูติคทั้งหลาย 

นักท่องเที่ยวต่างชาติจำนวนมากเมื่อได้เห็นกระเป๋าหนังคลาสสิกทำด้วยมือแบบนี้ก็เกิดความชื่นชอบในทันทีจนไม่ยอมวางมือและยังเป็นการแบ่งปันความสุนทรีย์จากการฟื้นฟูผลงานหัตถกรรมไต้หวันขณะที่นักเดินทางกลุ่มนี้เดินทางไปทั่วโลกอย่างไม่ตั้งใจอีกด้วย

 

สืบสานอย่างยั่งยืน

“กระเป๋าหนังใบนี้ถูกตั้งชื่อว่า Heritage” เป็นผลงานรุ่นที่ 2 ที่ดูเรียบง่ายแต่เต็มไปด้วยความจริงใจ “ก็คล้ายคลึงกับการที่ครูช่างศิลปหัตถกรรมถ่ายทอดงานหัตถศิลป์ดั้งเดิมให้แก่เยาวชนคนรุ่นหลังสืบต่อไป” เขาตั้งความหวังไว้ว่าจะนำเอาความรักที่มีต่อการออกแบบดั้งเดิมกับวัฒนธรรมในอดีตของไต้หวันถ่ายทอดให้แก่รุ่นลูกรุ่นหลานต่อไปอย่างไม่ขาดสาย

นับตั้งแต่เปิดหลักสูตรที่หอศิลป์ร่วมสมัย ในปีค.ศ.2013 จนถึงการแยกตัวออกมาถ่ายทอดวิชาความรู้ด้วยตนเอง คุณสวี่ฉีได้สร้างเวทีให้แก่ผู้รักงานเครื่องหนัง สานฝันให้เป็นจริง “ใช้ความอบอุ่นของฝ่ามือผลิตเครื่องหนังถ่ายทอดจากรุ่นสู่รุ่นต่อไป”

จนถึงปัจจุบันได้ถ่ายทอดวิชาความรู้ให้แก่ลูกศิษย์ลูกหาแล้วกว่า 2,000 คน ให้พวกเขามีความรู้ความเข้าใจถึงความล้ำลึก ของงานหัตถกรรมดั้งเดิม ใช้เข็มและด้ายร้อยรวมผลงานด้วยสองมือบันทึกเรื่องราวในอดีตที่ยากจะลืมเลือนได้ “ผมต้องการชักชวนผู้คนให้หันมาสนใจงานเครื่องหนังได้มากยิ่งขึ้น” เมื่อการศึกษางานหัตถกรรมดั้งเดิมกลายเป็นกระแสนิยมการสืบสานก็จะกลายเป็นฝันที่เป็นจริงได้อย่างแน่นอน

“เมื่อเราเกิดความประทับใจต่องานหัตถกรรมดั้งเดิม เราก็จะเริ่มสืบเสาะเสน่ห์แห่งวัฒนธรรมอันเก่าแก่” การพิจารณาทบทวนก็จะก่อให้เกิดความเป็นไปได้ระหว่างความดั้งเดิมกับสมัยใหม่กระแสการฟื้นฟูสิ่งเก่าแก่และแฟชั่นย้อนอดีตที่ได้รับความนิยมเป็นระลอกเหล่านี้กำลังเติบโตและค่อยๆแพร่กระจายอยู่ในปัจจุบัน

 

คำอวยพรอันทันสมัย

เมื่อเดินขึ้นไปที่ห้องทำงานของ Grass Hill Jewelry ซึ่งตั้งอยู่บนชั้นสอง ก็ได้ยินเสียงเคาะ ป๊อก ป๊อก ดังออกมาจากภายในห้อง บรรดาลูกศิษย์ทั้งหลายต่างนั่งอยู่หน้าโต๊ะเครื่องเหล็กที่ดูเป็นระเบียบเรียบร้อย ใช้ค้อนเล็กๆ ในมือบรรจงเคาะลงไปบนโลหะอย่างใจจดใจจ่อด้วยความผูกพัน 

“Kinjo” คือชื่อแบรนด์ที่เป็นภาษาอังกฤษ เป็นคำพ้องเสียงจากภาษาไต้หวันที่มีความหมายว่า ฉลอง หรือแสดงความยินดี เป็นการอวยพรจากดวงใจของคุณหลิวก้วนหลิง (劉冠伶) ผู้เป็นเจ้าของแบรนด์ ซึ่งเปิดใจผู้คนให้นิยมชมชอบงานหัตถกรรมโลหะ

“งานโลหะ เป็นคำย่อของ หัตถกรรมโลหะ เป็นฝีมือหัตถกรรมอันละเอียดประณีตที่สืบสานถ่ายทอดกันมานานหลายพันปี” คุณหลิวก้วนหลิงตัดสินใจที่จะนำเอาเทคนิคช่างฝีมืองานโลหะที่หลบอยู่ในมุมอับของร้านทองออกมาเปิดเผยให้กลายเป็นงานหัตถกรรมที่ใครๆ ก็จับต้องได้ ขณะเดียวกัน ก็ได้นำเอาความทันสมัยอัดฉีดเข้าสู่งานหัตถกรรมแบบดั้งเดิมเหล่านี้ เพื่อแสดงให้เห็นถึงความทันสมัยของแฟชั่นยุคปัจจุบัน

 

แก่นสารแห่งความคลาสสิก

คุณหลิวก้วนหลิง ซึ่งเต็มไปด้วยความรู้ความสามารถรอบด้าน จบการศึกษาระดับปริญญาโทจากสถาบันบัณฑิตศึกษาศิลปประยุกต์ (Graduate Institute of Applied Arts) มหาวิทยาลัยศิลปะแห่งชาติไถหนาน (TNNUA) นอกจากเธอจะคว้ารางวัลศิลปหัตถกรรมแห่งชาติในปี 2004 ด้วยผลงานชุด “Impression - Bloom” แล้ว ผลงานชิ้นนี้ยังกลายเป็นผลงานระดับชาติที่ได้รับการเก็บรักษาไว้อย่างถาวรด้วย นอกจากนี้ แบรนด์ “Kinjo” ยังได้รับการแนะนำจาก LOUIS VUITTON CITY GUIDE คู่มือการท่องเที่ยวหรือหนังสือไกด์บุ๊กของ Louis Vuitton ประเทศฝรั่งเศส ให้เป็นแบรนด์ระดับสากลอีกด้วย

“การเปิดกิจการของฉันเป็นเรื่องบังเอิญจริงๆ” คุณหลิวก้วนหลิงกับคุณเซียวฝู่ชิง (蕭輔青) ผู้เป็นสามี ต่างเป็นนักศึกษาที่มากความสามารถและจบการศึกษาระดับปริญญาโทจากมหาวิทยาลัยศิลปะแห่งชาติไถหนานเช่นเดียวกัน พวกเขาได้รับการศึกษาและถูกบ่มเพาะผ่านระบบการเรียนการสอนที่สมบูรณ์แบบ “Grass Hill Jewelry” ก่อตั้งขึ้นภายใต้แนวความคิด “Open Workshop” เพื่อให้ผู้คนได้รู้จักงานฝีมือหัตถกรรมโลหะ และมีส่วนร่วมในการสร้างสรรค์ผลงาน จนก่อให้เกิดกระแสนิยมงานหัตถกรรมโลหะขึ้น

“พบผู้มีพระคุณให้ความช่วยเหลือตลอดหนทางที่ผ่านมา” ทำให้ “Grass Hill Jewelry” แตกหน่อก้านเจริญเติบโตอย่างอุดมสมบูรณ์ โดยเมื่อ 12 ปีก่อน ได้ก่อร่างสร้างตัวที่เชิงเขาหยางหมิงซานเป็นครั้งแรก เริ่มต้นจากการถ่ายทอดวิชาความรู้ที่บริเวณระเบียงของห้องทำงานส่วนตัว

“ก็เจ้านายเก่าของฉัน คุณสวีเสี้ยวกุ้ย (徐孝貴) ทำให้ฉันกล้าที่จะออกมาเปิดหลักสูตร” เพื่อปฏิรูปรูปแบบการถ่ายทอดวิชาให้แก่นักสร้างสรรค์มืออาชีพที่ทำงานอยู่แต่ภายในห้อง มาเป็นการถ่ายทอดวิชาให้แก่นักเรียน นักศึกษาโดยตรง เป็นการก้าวออกไปอีกก้าวใหญ่ของคุณหลิวก้วนหลิง

“ลายเส้นแบบเรียบง่ายของเรานำมาซึ่งแฟชั่น และทำให้ผู้เข้าเรียนเรียนกันอย่างสบายๆ” คุณหลิวก้วนหลิงได้นำแก่นสารแห่งรูปแกะสลักโลหะทั้งของจีนและต่างชาติตั้งแต่โบราณจนถึงปัจจุบัน มาสร้างแก่นสารให้แก่ความสุนทรีย์ของผู้คน “ค่ายสัมผัสศิลปะ ณ Songshan Cultural and Creative Park ในปี 2013 ถือเป็นจุดหัวเลี้ยวหัวต่อของเรา” การจัดเวิร์กชอป “ช่างเงิน 1 วัน” เป็นครั้งแรกในไต้หวัน ได้ทำให้ทั้งเด็กและผู้ปกครองมีความสุขสนุกสนานและภาคภูมิใจกับผลงานของตนภายในเวลาเพียง 3 ชม.

“เมื่อกลายเป็นประเด็นที่ถูกพูดถึงกันมาก จึงทำให้เราเกือบจะรับมือไม่ทัน” เมื่อต้องเผชิญหน้ากับคำชื่นชมต่างๆ นานา ที่โหมกระหน่ำเข้ามา ทำให้ไม่สามารถจะถอยหลังได้ สามีภรรยาคู่นี้จึงต้องแบ่งงานกันทำ นำเอาสุนทรียศาสตร์แห่งงานช่างโลหะที่ถูกปกปิดไว้ ออกมาทำให้กลายเป็นงานศิลปะให้ผู้คนได้ชื่นชม กระแสนิยมการได้ทดลองทำด้วยตนเองเช่นนี้ ปัจจุบันได้รุกเข้าสู่ห้างสรรพสินค้าในไทเปและไทจงแล้ว

เพราะมันเป็นผลงานที่คุณทำมันด้วยมือของตัวเอง ทำให้เกิดเป็นคุณค่าทางความรู้สึกที่มีต่อผลงาน มากกว่าสิ่งของสำเร็จรูปที่คุณซื้อมาด้วยเงิน “ผลงานทุกชิ้นได้รวมเอาความรู้สึกและความผูกพัน และคำอวยพรอย่างไร้ขอบเขตเข้าไว้ด้วยกันนั่นเอง”

สิ่งที่ทำให้คุณหลิวก้วนหลิงประทับใจมากที่สุดก็คือ ความสำเร็จในการทำให้คู่รักแต่งงานกันอย่างชื่นมื่น “เคยมีคู่รักหลายคู่ ขอแต่งงานกันที่ร้านของเราได้สำเร็จ” ภาพอันแสนโรแมนติกเช่นนี้เกิดขึ้นครั้งแล้วครั้งเล่า ในวันที่เราไปขอสัมภาษณ์ ก็มีคู่รักคู่หนึ่งมาทดลองการทำเครื่องประดับโลหะด้วยฝีมือของตนเอง ยามที่ทั้งคู่นำแหวนที่ตนเองทำขึ้นสวมให้แก่กันและกัน ก็ยากที่จะปกปิดความสุขที่อิ่มเอิบกระจายไปทั่วในบริเวณนั้นได้

 

งานฝีมือช่างเครื่องประดับโลหะข้ามยุค

“ปัจจุบันมีช่องทางต่างๆ มากมายที่จะศึกษาฝึกการทำงานหัตถกรรมโลหะ” ทั้งในสถาบันการศึกษากรมฝึกอาชีพและการถ่ายทอดจากอาจารย์สู่ลูกศิษย์ขอเพียงแต่มีความสนใจเท่านั้นก็จะมีช่องทางศึกษามากมายที่เราจะไปแสวงหาได้

ทุกวันนี้งานฝีมือเครื่องประดับโลหะได้กลายเป็นศิลปหัตถกรรมที่ปุถุชนทั่วไปจับต้องและเสพมันได้ แม้ยุคสมัยจะแปรเปลี่ยนอยู่ตลอดเวลา แต่มันก็สามารถยืนตระหง่านอยู่ท่ามกลางกระแสคลื่นแห่งแฟชั่นได้อย่างท้าทาย

“เทคนิคของงานฝีมือโลหะ ความจริงแล้ว มันเป็นการถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษของเรา” แต่ภายใต้ความคิดสร้างสรรค์ “Grass Hill Jewelry” ได้พัฒนาตนเองอยู่ตลอดเวลา ปัจจุบันมีลูกศิษย์เกินกว่า 200,000 คนครั้งได้เกิดการรวมตัวของกลุ่มผู้คนที่รักและชื่นชอบทำให้พลังแห่งชีวิตของงานช่างโลหะเติบใหญ่เจริญก้าวหน้าและพัฒนาสืบต่อไปอย่างไม่มีที่สิ้นสุด

โครงการของคุณเซียวฝู่ชิงเคยคว้ารางวัลที่ 1 จากโครงการอุตสาหกรรมวัฒนธรรมสร้างสรรค์ของกระทรวงวัฒนธรรมไต้หวัน และยังมีแผนการรวมเอาเทคโนโลยีสมัยใหม่ผสมผสานเข้ากับวัฒนธรรมดั้งเดิม เป็นโครงการ “การศึกษาออนไลน์” หลักสูตรทั้งหมดถ่ายทอดผ่านระบบออนไลน์ การบริหารงานก็สามารถใช้การควบคุมทางไกลได้ งานฝีมือช่างโลหะในอนาคตกำลังจะสลัดพ้นจากรูปแบบแห่งอุตสาหกรรมดั้งเดิม กลายเป็นตัวแทนแห่งเทคโนโลยีอันทันสมัย

“Grass Hill” เป็นที่ที่คุณหลิวก้วนหลิงเติบใหญ่ขึ้น แสงอาทิตย์เรืองรองยามพระอาทิตย์อัสดง ทอแสงทองเหลืองอร่าม สาดส่องสู่ความเจิดจรัสแห่งงานฝีมือโลหะในวันรุ่งขึ้น

X 使用【台灣光華雜誌】APP!
更快速更方便!