Rumah Peninggalan Pujangga

:::

2017 / April

Artikel‧Liu Ying-feng Gambar‧Lin Min-hsuan


簡樸的庭院雅舍、藍白間錯混合東西情調的洋房、優雅的日式宿舍,三間風格樣貌迥異的故居屋宅,記錄了自由主義學者殷海光、國學大師林語堂與散文大師梁實秋在台灣的生活。


Sebuah bungalow anggun di taman sederhana, bangunan dengan perpaduan oriental dan barat, berwarna biru dan putih, tempat kediaman bergaya Jepang nan elegan, tiga bangunan dengan desain berbeda mengoreskan kehidupan Sastrawan liberalis Yin Hai-kuang, Pujangga Lin Yu-tang dan Prosais Liang Shih-chiu di Taiwan.

 

 

Rumah Peninggalan Yin Hai-kuang

Berjalan di taman sederhana menemui filsuf 

Lorong panjang jalan Taishun, di sebuah taman besar terdapat bangunan bergaya Jepang rancangan Yin Hai-kuang sejak ia hijrah ke Taipei dan masuk ke Universitas Nasional Taiwan, yang menjadi tempat menetap terlama sebelum ia wafat pada tahun 1969 di Taiwan.

Yin Hai-kuang, seorang tokoh liberalisme penting era tahun 1950-1960 an, di sepanjang hidupnya liberalis menjadi eksponennya, bersikeras tanpa perasaan takut menghadapi kekuasaan pada masa itu, menjadikannya sebagai contoh generasi intelektual. Yin Hai-kuang bersama Hu Shih dan Lei Chen menerbitkan buku “Free China” memberikan sumbangsih besar bagi demokrasi Taiwan.

Kolam kecil yang dibangun Yin Hai-kuang tidak lama setelah ia tinggal di rumah ikut untuk menyambut kelahiran putrinya. Ruang paling besar yang disarati sinar mentari dalam rumah seluas hampir 100 ㎡ yang dibangun Yin Hai-kuang digunakan sebagai ruang belajar bagi dirinya.

Seiring waktu berlalu, di tempat yang sama terpajang foto-foto kuno, manuskrip dan buku yang menghadirkan kembali kejayaan masa lalu, termasuk surat koresponden Yin Shih-kuang dengan Albert Einstein dan Bertrand Russel pada tahun itu, serta artikel “Free China” yang menguraikan paham liberalis Yin Shih-kuang.

Pada tahun 2016 rumah kediaman yang tadinya sunyi senyap dihidupkan dengan berbagai kegiatan. Sejak Asisten Professor Jurusan Sosiologi Universitas Khatolik Fu Jen, Lu Kuei-hsien mengambil alih direktur Yayasan Yin Hai-kuang, mulai terlihat perubahan. Organisasi Seni “Bio Apartment” yang menjadi kuratorial rumah Yin Hai-kuang dengan “Kiwi Fruit Studio” selaku panitia yang menciptakan permainan berpetualang serta “City Game Studio” dari kota Tainan memadukan permainan dan teka teki yang mengundang pengunjung turut mencari harta karun.

 

Rumah Peninggalan Lin Yu-tang

Perpaduan Tiongkok ‡ Barat  tampilkan kembali penulis besar Rumah yang dibangun Arsitek Wang Dah-ong sebagai tempat tinggal Lin Yu-tang, sejak tahun 2002 resmi dibuka untuk umum. Di bawah naungan Biro Kebudayaan Kota Taipei, rumah ini menjadi salah satu dari 3 rumah peninggalan di Kota Taipei yang paling awal dibuka umum. Pada tahun-tahun awal, rumah ini digunakan sebagai perpustakaan namun sekarang dijadikan tempat penyelenggaraan seminar sastra, tempat kegiatan orang tua dan anak, yang juga mejadi langkah pendekatan dan mempertahankan keramahan serta kehumorisan“hidup”dari Lin Yu-tang.

Karya terkenal “Moment in Peking”, “The Importance of Living” dan “The Gay Genius” buah tangan Lin Yu-tang yang memadukan kebudayaan sastra Tiongkok dan Barat, selama hidupnya Lin Yu-tang menghasilkan 80 an buku. Ia adalah salah satu dari sedikit sastrawan Tionghua yang menjadi terkenal di dunia internasional dengan karya tulisan dalam bahasa Inggris.

Setelah berpetualang di Amerika Serikat beberapa tahun, pada tahun 1969 Lin Yu-tang memilih kembali pulang ke Taiwan, menetap di sebuah rumah bertembok putih, berbingkai jendela dan beratap biru di Yang Ming Shan. Lin Yu-tang dibesarkan di Fujian kemudian pindah dan menetap di Shanghai, di sini ia melihat banyak arsitektur gaya Spanyol yang memberikan kesan mendalam baginya. Meskipun hanya dalam waktu singkat saat ia pulang ke Taiwan pada tahun 1965, Lin Yu-tang terobsesi dengan apa yang dilihatnya, ditambah dengan design oriental sentuhan arsitek Wang Dah-ong, menjadikan bangunan yang ada seperti sekarang ini. 

Setiap pekan dan bulan, rumah Lin Yu-tang diramaikan dengan kegiatan yang mengambil tema kumpulan kisah menarik dan lucu Lin Yu-tang. Lin Yu-tang gemar makan lumpia, sehingga setiap akhir musim semi dan memasuki musim panas diselenggarakan “Festival Lumpia”, dengan mengundang orang dewasa maupun anak-anak turut bergabung bersama. Rumah peninggalan Lin Yu-tang juga mempromosikan “Kue Keberuntungan” dengan memetik kalimat-kalimat bijak “Seni Kehidupan” sang empunya, pengunjung selain mencicipi kudapan juga dapat mengetahui uraian cerdas dari Lin Yu-tang.

Rumah peninggalan Lin Yu-tang juga dikenal dengan sebutan“He Le”, dengan turut mengusung kegiatan “He Le kecil berpetualang”, memasukkan “Garden 91”, “Chien Mu House” dan “Shung Ye Museum of Formosan Aborigines”ke dalam kegiatan ini. Tahun 2016 muncul ide mengikutsertakan rumah kediaman peninggalan sastrawan lain dalam kegiatan ini, diperkirakan pada pertengahan tahun, rumah Chien Mu, Li Kwoh-Ting dan Sun Yun-suan sudah dapat bergabung dalam “Pameran surat dan buku bersama”.

Jika membaca “The Importance of Living”secara rinci, maka dapat kita ketahui kehidupan menyenangkan sang pujangga“Humoris”, Lin Yu-tang memiliki filosofi “Gaya Hidup Santai”. Masyarakat yang datang berkunjung ke rumah Lin Yu-tang dapat merasakan bahwa kepuasan akan datang sendiri, tanpa perlu mencarinya di luar.

 

Rumah Peninggalan Liang Shih-chiu

Rumah peninggalan pertahankan semangat humanistik

Liang Shih-chiu dikenal sebagai editor kamus Inggris – Mandarin dan buku pelajaran bahasa Inggris Sekolah Menengah Umum (SMU), pelopor sistem transkripsi fonetik “KK” (Kenyon dan Knott) yang berpengaruh besar pada pendidikan bahasa Inggris di Taiwan. Rumah yang ditempati semasa ia belajar di Universitas Normal Nasional Taiwan (National Taiwan Normal University / NTNU) kembali bersinar setelah tahun 2010 direnovasi oleh NTNU.

Sebelum ditempati Liang Shih-chiu, rumah yang dibangun pada tahun 1933 ini merupakan rumah tinggal Yoshisuke Tomita, seorang guru bahasa Inggris SMU Taihoku Taipei. Setelah Hari Penyerahan Taiwan Kembali (台灣光復) banyak orang Jepang di Taiwan yang pulang kembali ke negaranya sendiri. Bangunan ini kemudian dijadikan asrama Perguruan Tinggi Guru Provinsi Taiwan (Kini bernama National Taiwan Normal University / NTNU).

Liang Shih-chiu pada tahun 1952 – 1959 tinggal di Amerika Serikat. Masa tinggal yang hanya 7 tahun, diisi dengan menerjemahkan buku Shakespeare dan menulis kamus yang diterbitkan Far Eastern. Walaupun tempat kediaman tersebut sempat ditempati oleh banyak orang, namun tempat ini memiliki makna yang mendalam bagi Liang Shih-chiu. Ia rela menghabiskan waktu selama 2 tahun untuk membangunnya kembali, mempertahankan atmosfir ilmiah dan budaya di tengah keramaian kawasan perbelanjaan Shida.

Xiao Wanzi (Nama asli Wu Tzu-ying) yang kini bertanggung jawab atas pengelolaan bangunan ini. 2 tahun lalu ia menyewa rumah peninggalan Liang Shih-chiu, meneruskan semangat Liang Shih-chiu dengan mengelar seminar sastra dan diskusi umum.

 “Hal terpenting dalam melestarikan rumah peninggalan adalah melanjutkan semangat sang pewaris, daripada perabot dan perangkat keras lainnya”, ujar Xiao Wanzi. Selang 2 tahun kemudian, Wu Tzu-ying tidak mengijinkan tempat ini dijadikan tempat menjual makanan dan minuman. Ruangan yang ada digunakan untuk kepentingan seminar, presentasi seni dan diskusi publik. Selain kegiatan berkaitan dengan kisah hidup Liang Shih-chiu sendiri seperti “Penghargaan seni Liang Shih-chiu”, “Belajar bahasa Inggris di rumah peninggalan guru Liang”, Xiao Wanzi juga sempat mengundang musisi alat musik tradisional Tiongkok “Chi Ba” (Seruling tradisional Tiongkok) dan “Guqin” (Alat musik tradisional Tiongkok yang bersenar tujuh), bahkan juga mengadakan kelas “Dongeng” membaca buku klasik dan lainnya…

Berbagai kegiatan budaya menarik, forum, seminar yang mengungkapkan estetika dan humanistik Liang Shih-chiu dalam kumpulan prosa “From A Cottager’s Sketchbook”

Berkunjung ke rumah peninggalan, mencari untaian kata bermakna yang terselip di antara buku dan naskah, bersantai di dalam bungalow… kisah hidup Lin Yu-tang, Liang Shih-chiu dan Yin Hai-kuang pun muncul kembali.

Artikel yang berkaitan

近期文章

泰文 越南文

ย้อนรอยอดีตที่คฤหาสน์เก่า บอกเล่าเรื่องราวเหล่าปัญญาชน

บทความ‧หลิวอิงฟง รูปภาพ‧หลินหมินเซวียน คำแปล‧อัญชัน ทรงพุทธิ์

簡樸的庭院雅舍、藍白間錯混合東西情調的洋房、優雅的日式宿舍,三間風格樣貌迥異的故居屋宅,記錄了自由主義學者殷海光、國學大師林語堂與散文大師梁實秋在台灣的生活。


บ้านทรงจีนโบราณที่เรียบง่าย คฤหาสน์สีน้ำเงินสลับขาวผสมผสานสถาปัตยกรรมตะวันออกกับตะวันตกและบ้านสไตล์ญี่ปุ่น บ้านเก่า 3 หลังต่างสไตล์ ได้บันทึกเรื่องราวของบุคคลสำคัญในประวัติศาสตร์จีนยุคใกล้ 3 คน ซึ่งได้แก่ อินไห่กวง (殷海光) นักวิชาการเสรีนิยม หลินอวี่ถัง (林語堂) กวีชื่อดังและนักวิชาการด้านจีนศึกษา และเหลียงสือชิว (梁實秋) นักประพันธ์ที่มีชื่อเสียง ระหว่างที่พวกเขาใช้ชีวิตอยู่ในไต้หวัน


บ้านอินไห่กวง (殷海光故居)
เยือนบ้านคลาสสิก พบร่องรอยนักปราชญ์

หากคุณมีโอกาสเหยียบย่างไปตามตรอกซอกซอยของถนนไท่ซุ่น ในกรุงไทเป จะต้องได้เห็นบ้านพักที่อบอวลไปด้วยกลิ่นอายของญี่ปุ่นหลังหนึ่ง ตั้งตระหง่านอยู่ท่ามกลางสวนขนาดใหญ่ ที่นี่เคยเป็นบ้านพักของอินไห่กวง นักเสรีนิยมที่มีชื่อเสียง เขาเป็นผู้ลงมือก่อสร้างด้วยตนเองหลังขออนุญาตจากมหาวิทยาลัยแห่งชาติไต้หวัน (NTU) และได้พำนักอาศัยอยู่ที่นี่ ตั้งแต่ปีค.ศ.1969 จนกระทั่งเสียชีวิต นับเป็นสถานที่ที่อินไห่กวงพำนักอาศัยอยู่ยาวนานที่สุด หลังจากเดินทางมาใช้ชีวิตในไต้หวัน

อินไห่กวงเป็นนักวิชาการเสรีนิยม (Liberalism) คนสำคัญในยุคทศวรรษที่ 1950 และ 1960 ชั่วชีวิตของเขายึดมั่นแนวคิดแบบเสรีนิยม ไม่เกรงกลัวอำนาจใดๆ กล้าวิพากษ์วิจารณ์สิ่งที่ไม่ถูกต้อง จนกลายเป็นต้นแบบของปัญญาชนในยุคนั้น เขาได้ร่วมกับหูซื่อ (胡適) และเหลยเจิ้น (雷震) จัดทำนิตยสารด้านการเมืองชื่อ FreeChina นับว่าเป็นผู้มีคุณูปการต่อประชาธิปไตยของไต้หวันเป็นอย่างมาก

สระน้ำเล็กๆ ในสวน อินไห่กวงทำขึ้นสำหรับลูกสาวของเขาที่ลืมตาดูโลกได้ไม่นาน หลังเข้ามาพำนักอาศัยในบ้านหลังนี้ ซึ่งมีพื้นที่ไม่ถึง 30 ผิง หรือประมาณ 99 ตารางเมตร (坪 เป็นหน่วยวัดพื้นที่ของไต้หวัน 1 ผิง = 3.3 ตารางเมตร) อินไห่กวงได้ใช้ห้องที่มีแสงแดดสาดส่องอย่างเต็มที่และมีพื้นที่กว้างที่สุดในบ้านมาทำเป็นห้องสมุดส่วนตัว

กาลเวลาล่วงเลยไป ปัจจุบันภายในห้องสมุดได้จัดวางภาพถ่ายเก่าๆ ต้นฉบับหนังสือและจดหมายต่างๆ เพื่อย้อนรำลึกถึงเรื่องราวในอดีต จดหมายที่นำมาจัดแสดงมีจดหมายที่อินไห่ กวงเขียนโต้ตอบกับอัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ นักวิทยาศาสตร์ที่โด่งดังของโลกและเบอร์ทรันด์ รัสเซลล์ นักปรัชญาคนสำคัญของอังกฤษรวมอยู่ด้วย นอกจากนี้ ยังมีบทความที่นำลงตีพิมพ์ในนิตยสาร FreeChina ซึ่งสะท้อนถึงแนวคิดด้านประชาธิปไตยและเสรีนิยมของอินไห่กวง

ในปีค.ศ.2016 บ้านเก่าที่เคยเงียบสงบแห่งนี้ ถูกปรับปรุงใหม่ด้วยการเติมส่วนประกอบแห่งความสดใสลงไป โดยหวังเปลี่ยนแปลงรูปแบบบ้านบุคคลสำคัญในอดีตที่มักจะดูเคร่งขรึมให้มีชีวิตชีวาขึ้น อันเป็นแนวคิดของผู้ช่วยศาสตราจารย์หลู่กุ้ยเสี่ยน (魯貴顯) จากคณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยฝู่เหริน (Fu Jen Catholic University : FJU) ที่เข้ารับตำแหน่งเลขาธิการมูลนิธิเพื่อการศึกษาอินไห่กวงเมื่อปีค.ศ.2015 ยิ่งไปกว่านั้นยังเปิดให้กลุ่มศิลปินต่างๆ เข้าไปจัดแสดงผลงาน อาทิ Bio Apartment จัดแสดงเรื่องราวชีวิตและผลงานของอินไห่กวง หรือ Kiwifruitstudio ผุดไอเดียจัดทำเกมแนว Augmented Reality นอกจากนี้ยังมี City Game Studio จากนครไถหนานอีกด้วย

 

บ้านหลินอวี่ถัง (林語堂故居)
ผสมผสานสถาปัตยกรรมจีนกับตะวันตก เผยโฉมบุคลิกภาพนักปรัชญา

บ้านหลินอวี่ถังออกแบบและก่อสร้างโดยหวังต้าหง (王大閎) สถาปนิกผู้โด่งดัง เปิดให้เข้าชมได้อย่างเป็นทางการเป็นครั้งแรกในปีค.ศ.2002 ภายใต้การกำกับดูแลของกองวัฒนธรรม กรุงไทเป และเป็นบ้านบุคคลสำคัญในอดีต หนึ่งในสามแห่งแรกของกรุงไทเปที่เปิดให้บุคคลภายนอกเข้าชมได้ จากช่วงแรกที่ใช้ทำเป็นห้องสมุด ปัจจุบันอนุญาตให้ใช้เป็นสถานที่จัดสัมมนาด้านวรรณกรรมและกิจกรรมต่างๆ ที่เกี่ยวกับเด็กและผู้ปกครอง ซึ่งทำให้ผู้คนทั่วไปมีโอกาสสัมผัสกับวิถีชีวิตของหลิน อวี่ถังที่เต็มไปด้วยอารมณ์ขันและความโรแมนติกอย่างใกล้ชิดยิ่งขึ้น

ผลงานที่สร้างชื่อเสียงให้แก่หลินอวี่ถัง นักวรรณกรรมและนักวิชาการด้านจีนศึกษา และเป็นผลงานที่รู้จักกันอย่างแพร่หลายคือหนังสือเรื่อง Moment in Peking《京華煙雲》(หนังสือเล่มนี้มีฉบับแปลภาษาไทย ชื่อ เรื่องรักในปักกิ่ง) The Importance of Living《生活的藝術》และ The Life and Times of Su Tungpo《蘇東坡傳》 ชั่วชีวิตของหลินอวี่ถังได้แต่งหนังสือไว้ 80 กว่าเล่ม ถือเป็นนักเขียนชาวจีนเพียงไม่กี่คนที่สามารถใช้ภาษาอังกฤษแต่งหนังสือและสร้างชื่อเสียงโด่งดังในต่างประเทศ

หลินอวี่ถังตัดสินใจกลับมาใช้ชีวิตในไต้หวัน หลังจากพำนักอาศัยอยู่ที่สหรัฐอเมริกาเป็นเวลาหลายปี เขาเลือกไปปลูกคฤหาสน์ทาผนังสีขาว มุงกระเบื้องสีน้ำเงินบนภูเขาหยางหมิงซาน (陽明山) สาเหตุเพราะในวัยเด็กหลินอวี่ถังอาศัยอยู่ในมณฑลฝูเจี้ยน ต่อมาย้ายไปอยู่ที่เซี่ยงไฮ้ ช่วงเวลานี้เองที่เขามีโอกาสได้พบเห็นสถาปัตยกรรมแบบสเปน ซึ่งทำให้เขาประทับใจไม่รู้ลืม เมื่อเดินทางกลับมาไต้หวันในปีค.ศ.1965 เขายังคงนึกถึงบ้านสไตล์สเปนที่เคยเห็นในเซี่ยงไฮ้สมัยที่เป็นเด็ก ประกอบกับสไตล์การออกแบบสถาปัตยกรรมของหวังต้าหงมักจะมีบริบทของตะวันออกผสมผสานอยู่ด้วยเสมอ และนี่คือที่มาของบ้านหลินอวี่ถังที่เราได้เห็นกันในปัจจุบัน

กิจกรรมที่จัดขึ้นอย่างครึกครื้นเป็นประจำทุกเดือนและทุกสัปดาห์ในบ้านหลินอวี่ถัง มักจะใช้เรื่องราวชีวิตประจำวันที่น่าสนใจและเต็มไปด้วยอารมณ์ขันของหลินอวี่ถังมาเป็นหัวข้อในการจัดกิจกรรม จากการที่หลินอวี่ถังชอบทานปอเปี๊ยะสด (潤餅) ดังนั้นเมื่อถึงช่วงปลายฤดูใบไม้ผลิและต้นฤดูร้อนจะมีการจัด "เทศกาลปอเปี๊ยะสด" โดยได้เชิญชวนเด็กเล็กและเด็กโตมาร่วมกิจกรรมห่อปอเปี๊ยะสดกัน นอกจากนี้ ยังมีการนำเอาข้อความบางตอนในหนังสือเรื่อง The Importance of Living ที่สอดแทรกปรัชญาชีวิตมาพิมพ์ลงบนกล่องคุกกี้นำโชค เพื่อให้ผู้คนทั่วไปที่ได้ลิ้มชิมรสขนมคุกกี้ชนิดนี้ได้รับรู้โวหารอันคมคายของหลินอวี่ถังไปด้วย

กิจกรรม "เหอเล่อน้อยผจญภัย" เป็นอีกกิจกรรมหนึ่งที่จัดขึ้นในบ้านหลินอวี่ถัง ซึ่งได้ใช้สมญาของหลินอวี่ถังคือ "เหอเล่อ" (和樂) มาตั้งเป็นชื่อกิจกรรม โดยได้จัดร่วมกับ Garden 91 (草山玉溪) บ้านเฉียนมู่ (錢穆故居) และพิพิธภัณฑ์ ซุ่นอี้ (順益博物館) ที่อยู่บริเวณใกล้เคียงกัน ในปีค.ศ.2016 ยังร่วมมือกับบ้านเก่าของบุคคลสำคัญอื่นๆ อาทิ เฉียนมู่ เหลียงสือชิว (梁實秋) หลี่ีกั๋วติ่ง (李國鼎) และซุนยุ่นเสวียน (孫運璿) วางแผนจัด "นิทรรศการจดหมายเหตุ" ขึ้นในช่วงกลางปีนี้

"อารมณ์ขัน" คือส่วนสำคัญในชีวิตของกวีเอกผู้นี้ ชีวิตของหลินอวี่ถังเต็มไปด้วยสีสันที่น่าสนใจเป็นอย่างยิ่ง หากคุณมีโอกาสได้อ่านหนังสือเรื่อง The Importance of Living ก็จะรู้ว่าปรัชญาชีวิตของหลินอวี่ถังก็คือ slow life

ลองไปชมบ้านหลินอวี่ถังสักครั้ง คุณจะรู้สึกได้ถึงความสุขที่เกิดจากตัวเราเอง โดยไม่ต้องอาศัยปัจจัยภายนอกอื่นๆ มาช่วยเลยแม้แต่น้อย

 

บ้านเหลียงสือชิว (梁實秋故居)
อนุรักษ์บ้านเก่า สืบทอดจิตวิญญาณของวัฒนธรรม

ชื่อเสียงของเหลียงสือชิว เป็นที่รู้จักกันดีในฐานะที่เป็นผู้แต่งพจนานุกรมอังกฤษ-จีน และแบบเรียนภาษาอังกฤษชั้นมัธยมศึกษา อีกทั้งยังเป็นผู้ที่นำเอาระบบการถอดเสียงภาษาอังกฤษแบบ KK (Kenyon and Knott) มาใช้ในไต้หวันถือเปน็ ผทู้ มี่ คี ณุ ปู การตอ่ การศกึ ษาภาษาองั กฤษของไตห้ วนั อยา่ งใหญ่หลวง บ้านพักของเหลียงสือชิวสมัยที่เป็นอาจารย์สอนภาษาอังกฤษในมหาวิทยาลัย NTNU (National Taiwan Normal University : 國立臺灣師範大學) ได้รับการซ่อมแซมปรับปรุงใหม่และเปิดให้เข้าชมได้ตั้งแต่ปีค.ศ.2010

บ้านหลังนี้ก่อสร้างเมื่อปีค.ศ.1933 ก่อนที่เหลียงสือชิวจะเข้าไปพำนักอาศัย เคยเป็นบ้านพักของโยชิสุเกะ โทมิตะ(Yoshisuke Tomita)อาจารย์สอนภาษาอังกฤษชาวญี่ปุ่นของโรงเรียนมัธยมศึกษาไทโฮกุ (Taihoku High School) หลังไต้หวันหลุดพ้นจากการยึดครองของญี่ปุ่น ชาวญี่ปุ่นจำนวนมากเดินทางออกจากไต้หวันกลับไปญี่ปุ่น บ้านพักหลังนี้จึงถูกนำมาใช้เป็นบ้านพักอาจารย์ของมหาวิทยาลัย NTNU

แม้เหลียงสือชิวจะพำนักอยู่ที่นี่เป็นเวลาสั้นๆ เพียง 7 ปี ระหว่างปีค.ศ.1952-1959 และต่อมาเขาได้เดินทางไปพำนักอาศัยที่สหรัฐอเมริกา แต่ช่วงเวลาที่เขาพำนักอาศัยอยู่ ณสถานที่แห่งนี้ เป็นช่วงที่เขาแปลผลงานของวิลเลียม เชกสเปียร์กวีเอกชาวอังกฤษและแต่งพจนานุกรมอังกฤษ-จีนของสำนักพิมพ์ฟาร์อีสต์ (Far East Publishing Company) แม้ต่อมาจะมีอาจารย์คนอื่นๆ เข้าไปพำนักอาศัยในบ้านหลังนี้แทนเขา แต่ทางมหาวิทยาลัย NTNU ซึ่งเป็นเจ้าของสถานที่ ยังคงให้ความสำคัญกับบ้านพักแห่งนี้มาก จึงได้ลงมือปรับปรุงใหม่ ซึ่งใช้เวลาซ่อมแซมนานถึง 2 ปี บ้านพักเก่าของนักวิชาการและนักประพนั ธค์ นสำคญั ทอี่ บอวลไปดว้ ยบรรยากาศแหง่ อารยธรรมและวิชาการจึงถูกอนุรักษ์เอาไว้ ณ สถานที่เดิม ซึ่งอยู่กลางแหล่งชอปปิ้งที่คึกคักรอบๆ มหาวิทยาลัย NTNU

เสี่ยวหวันจื่อ (小玩子 ชื่อจริง: อู๋จืออิ๋ง 吳姿瑩) ปัจจุบันเป็นผู้รับผิดชอบบริหารจัดการบ้านเหลียงสือชิว เมื่อ 2 ปีก่อนได้ขอเช่าจากมหาวิทยาลัย NTNU โดยหวังว่าจะสืบทอดจิตวิญญาณทางวัฒนธรรมของเหลียงสือชิวให้คงอยู่ต่อไป เธอใช้บ้านหลังน้เี ป็นสถานท่จี ัดงานสัมมนาด้านศิลปวัฒนธรรมและกิจการสาธารณะ

เสี่ยวหวันจื่อกล่าวว่า "การอนุรักษ์บ้านพักบุคคลสำคัญในอดีต นอกจากตัวอาคารและวัตถุสิ่งของต่างๆ ที่จับต้องได้แล้ว สิ่งที่สำคัญยิ่งกว่านั้นคือ การสืบทอดจิตวิญญาณของเขาให้คงอยู่ต่อไป" ดังนั้นหลังจากเข้ามาบริหารได้ 2 ปีกว่า อู๋จืออิ๋งยืนยันที่จะไม่เปิดเป็นร้านขายอาหารหรือเครื่องดื่ม เธอเก็บสถานที่แห่งนี้ไว้เพื่อจัดงานสัมมนาด้านศิลปวัฒนธรรมและกจิ การสาธารณะทเี่ ตม็ ไปดว้ ยสสี นั และบรรยากาศทคี่ กึ คกัอกจากกิจกรรมท่เี ก่ยี วข้องกับเร่อื งราวชีวิตและผลงานของเหลียงสือชิว อาทิ “การประกวดรางวัลวรรณกรรมเหลียงสือชิว” และ “เรียนภาษาอังกฤษในบ้านอาจารย์เหลียง” แล้วยังเคยจัดการแสดงดนตรีโบราณของจีน เช่น ขลุ่ยฉือปา (尺巴)และกู่ฉิน (古琴) การสัมมนานักเล่านิทานและการอ่านคัมภีร์เป็นต้น

กิจกรรมที่น่าสนใจเต็มไปด้วยสีสัน และการสัมมนาต่างๆ ล้วนต้องการสะท้อนให้เห็นถึงจิตวิญญาณด้านสุนทรียศาสตร์ และอารยธรรมที่ถ่ายทอดออกมาผ่านผลงานเรื่อง

หลังตระเวนเยือนบ้านบุคคลสำคัญในอดีต วนเวียนอ่านหนังสือที่เต็มไปด้วยพลังของนักวรรณกรรมและนักปรัชญาชื่อดัง หรือแม้แต่การย่ำเดินไปตามมุมต่างๆ ของบ้านเก่าที่ยัง ทิ้งร่องรอยชำรุดทรุดโทรมให้ได้เห็นอยู่บ้าง ทำให้รู้สึกได้ว่าแม้กาลเวลาจะล่วงเลยไปนานสักเพียงใด เรื่องราวชีวิตของหลินอวี่ถัง เหลียงสือชิว และอินไห่กวง ก็ยังคงนำมาเล่าขานสืบต่อกันไปได้อย่างไม่มีวันจบ

Nơi ở cũ với biết bao vết hằn thời gian , kể lại phong độ của các nhà trí thức

Bài viết‧Liu Ying Feng Ảnh‧Lin Min Xuan Biên dịch‧Tường Vy

簡樸的庭院雅舍、藍白間錯混合東西情調的洋房、優雅的日式宿舍,三間風格樣貌迥異的故居屋宅,記錄了自由主義學者殷海光、國學大師林語堂與散文大師梁實秋在台灣的生活。


 Ngôi nhà vườn với phong cách tối giản đơn sơ, căn biệt thự tông màu trắng xanh hòa trộn phong cách phương đông và phương tây hài hòa, hay ngôi nhà mang kiến trúc truyền thống Nhật Bản tao nhã, 3 ngôi nhà ở với diện mạo khác nhau này đã ghi chép lại quãng thời gian cư ngụ tại Đài Loan của học giả theo chủ nghĩa tự do Ân Hải Quang(Ying Hai Kuang), nhà văn Lâm Ngữ Đường(Lin Yu Tang) và nhà tản văn Lương Thực Thu(Liang Shih Chiu)

 

 

Nơi ở cũ của học giả Ân Hải Quang

Gặp gỡ nhà triết học khi đặt chân đến ngôi nhà vườn truyền thống Nhật   

Dạo bước trên con hẻm đường TaiShun, tọa lạc giữa một ngôi vườn xanh ngắt, ngôi nhà mang đậm phong cách kiến trúc Nhật truyền thống, đây chính là nơi học giả Ân Hải Quang sau khi đến Đài Loan được trường Đại học Quốc Gia Đài Loan cấp cho làm nơi ở và tự tay ông thiết kế xây dựng, cũng là ngôi nhà ông sinh sống lâu nhất trên mảnh đất này trước khi qua đời vào năm 1969.

Ân Hải Quang là một học giả theo chủ nghĩa tự do quan trọng nhất của Đài Loan vào thập niên 1950 đến 1960, suốt cuộc đời ông cống hiến cho nền tự do, không run sợ trước một thế lực nào, dũng cảm đưa ra những lời bình luận sắc bén, ông trở thành một điển hình thành phần trí thức của thời đại. Ông và Hồ Thích(Hu Shi), Lôi Chấn(Lei Zhen) cùng xuất bản cuốn sách "Trung Quốc tự do", ông thực sự đã cống hiến rất nhiều cho nền dân chủ Đài Loan.

Hồ nước bé xinh xắn trong vườn do chính tay ông xếp từng viên gạch dành cho con gái mới ra đời của mình, ngôi nhà chưa đầy 100 mét vuông do chính tay Ân Hải Quang thiết kế, căn phòng tràn ngập ánh sáng, và có diện tích lớn nhất trong ngôi nhà, là nơi được học giả Ân Hải Quang chọn làm phòng đọc sách cho riêng mình.

Thời gian thấm thoát thoi đưa, cũng nơi đó bây giờ đã trưng bày những hình ảnh cũ, những lá thư viết bằng tay, tái hiện lại thời quá khứ từ vô số thư từ qua lại giữa học giả và nhà khoa học Albert Einstein hay nhà triết học Bertrand Russell, và còn có cả bài viết  giải thích rõ tư tưởng chủ nghĩa tự do của Ân Hải Quang trong cuốn sách "Trung Quốc tự do".

Nơi ở cũ vốn là nơi yên tịnh, đến năm 2016 đã được thêm vào đó một vài nhân tố hoạt bát hơn. Câu chuyện bắt đầu từ năm 2015, sau khi phó giáo sư khoa xã hội Trường đại học Phụ Nhân(Fu Jen) Lỗ Quý Hiển(Lu Kuei-hsien) tiếp nhận chức vụ Trưởng điều hành Quỹ Ân Hải Quang, từ đó phó giáo sư đã thay đổi sự bình yên trầm tư của nơi ở cũ này. Đoàn thể nghệ thuật "Bio Apartment" dựa vào những câu chuyện và chứng tích của học giả Ân Hải Quang khi ông còn sống để qui hoạch triển lãm, đơn vị tổ chức là Công ty sáng tạo "Kiwi Fruit Studio" đưa ra sáng kiến, cho thiết kế trò chơi game thực tế ngay tại ngôi nhà của ông. Công ty "City Game Studio" đến từ Đài Nam(TaiNan) cũng thiết kế trò chơi kết hợp đố vui với trò chơi, mời gọi người dân cùng đi tìm kho báu trong ngôi nhà nơi ở của học giả Ân Hải Quang.  

Nơi ở cũ- biệt thự của nhà văn Lâm Ngữ Đường

Nét hòa quyện giữa phương Đông và phương Tây,

tái hiện lại phong độ của một người thầy

Kiến trúc sư bậc thầy Vương Đại Hoành(Wang Da Hong) là người đã thiết kế ngôi biệt thự cho nhà vă Lâm Ngữ Đường. Năm 2002 chính thức mở cửa cho khách tham quan, ngôi biệt thự thuộc quyền quản lý của Sở văn hóa Thành phố Đài Bắc, đây cũng là nơi được mở cửa đón khách tham quan sớm nhất trong số 3 nơi ở cũ của học giả. Trước kia ngôi biệt thự này chỉ được sử dụng làm thư viện, cho đến nay được sử dụng để tổ chức những buổi tọa đàm văn học, các hoạt động ứng dụng đa nguyên dành cho cha mẹ và con cái, từng bước đi gần hơn với phong cách sống luôn hài hước và tràn đầy cảm giác lãng mạn thú vị của nhà văn Lâm Ngữ Đường.

Nhà văn Lâm Ngữ Đường nổi tiếng với những tác phẩm như "Momentin Peking", "The Importance of Living", và "The Gay Genius". Là một nhà văn học được hòa quyện giữa văn hóa phương Đông và phương Tây, ông viết hơn 80 cuốn sách, là một trong những nhà văn người Hoa nổi tiếng thế giới từ những tác phẩm văn học viết bằng tiếng Anh.

Năm 1969, Lâm Ngữ Đường sau nhiều năm du học tại Mỹ ông đã quyết định trở về Đài Loan sinh sống, ông cho xây ngôi biệt thự màu trắng xanh này tại khu Dương Minh Sơn(YangMinShan), với mái ngói lưu ly màu xanh ngọc bích. Thời còn bé, ông lớn lên tại Phúc Kiến Trung Quốc, sau đó chuyển đến Thượng Hải, thời gian đó ông nhìn thấy không ít những kiến trúc phong cách Tây Ban Nha, cũng vì thế mà để lại ấn tượng sâu sắc trong tâm trí ông. Năm 1965 ông trở về Đài Loan, vẫn không quên được những gì đã nhìn thấy thời niên thiếu, thêm vào đó là phong cách của kiến trúc sư Vương Đại Hoành luôn có trong đó nguyên tố phương Đông, thế là ngôi biệt thự mới có được diện mạo như ngày nay.

Ngôi biệt thự có mái ngói lưu ly xanh màu ngọc bích của Lâm Ngữ Đường cứ mỗi tháng mỗi tuần đều tổ chức các hoạt động vui nhộn, y như phong cách hài hước và thú vị của ông vậy. Dựa theo sở thích ăn bò bía kiểu Đài Loan của Lâm Ngữ Đường, mỗi độ cuối Xuân vào Hạ thì nơi đây đều cho tổ chức “Lễ hội bò bía”, mời mọi người đến cùng chung vui. Ngoài ra, ban tổ chức còn cho trích dẫn những câu văn trí tuệ trong cuốn sách "The Importance of Living" của ông, căn biệt thự cổ của Lâm Ngữ Đường còn cho ra một loại bánh gấp may mắn, để người dân vừa thưởng thức bánh ngon mà còn có thể cảm nhận được sự tinh tế trong những câu nói đầy trí tuệ của nhà văn Lâm Ngữ Đường.

Ngôi biệt thự của Lâm Ngữ Đường nổi tiếng bởi sự vui vẻ của nó, luôn có nhiều sáng tạo trong việc tổ chức hoạt động, chẳng hạn như hoạt động "Mạo hiểm vui nhộn" đã mời các đơn vị văn hóa lân cận như "Garden 91", "Nơi ở cũ của Tiền Mục(Ch'ien Mu House)", và "Nhà bảo tàng Shung Ye" cùng tham gia. Năm 2016, ngôi biệt thự Lâm Ngữ Đường còn liên kết tổ chức hoạt động cùng với nhiều ngôi nhà ở cũ khác, dự tính vào giữa năm nay sẽ cho mở "Triển lãm thư tín" cùng với "Ch'ien Mu House", nhà ở cũ của nhà tản văn Lương Thực Thu, Lý Quốc Đỉnh(Kwoh-tingLi's Residence) và Tôn Vận Tuyền(Sun Yun Suan).

Cuộc sống của nhà văn Lâm Ngữ Đường vô cùng thú vị, chỉ cần đọc thật kỹ cuốn sách "The Importance of Living" thì sẽ hiểu phong cách sống chậm của ông, khách tham quan chỉ cần đến thăm ngôi biệt thự một lần thì có lẽ sẽ cảm nhận được điều này.  

Nơi ở cũ của nhà tản văn Lương Thực Thu

Bảo tồn ngôi nhà ở cũ, gìn giữ tinh thần nhân văn

Lương Thực Thu, người đã từng biên soạn từ điển Anh-Hán và sách giáo khoa Anh ngữ cấp 2, đồng thời là người du nhập phương pháp phát âm KK, chính ông là nhân vật nổi tiếng mang ảnh hưởng giáo dục Anh ngữ đến cho Đài Loan. Căn ký túc xá lúc bấy giờ do Trường đại học Sư Phạm cấp cho ông làm nơi cư trú, mãi cho đến năm 2010 qua sự trùng tu của nhà trường, nơi ở cũ của Lương Thực Thu mới được mọi người biết đến.

Trước khi Lương Thực Thu đến đây cư ngụ, căn ký túc xá được xây dựng từ năm 1933 là nơi ở của Yoshisuke Tomita, giáo sư giảng dạy bộ môn tiếng Anh Trường cấp 3 Taihoku. Sau khi Đài Loan giành lại được chủ quyền từ tay Nhật, người Nhật rút khỏi Đài Loan về nước, cho nên nơi này được Học viện sư phạm (nay là Trường đại học Sư Phạm Đài Loan) tiếp thu quản lý và sử dụng làm ký túc xá dành cho nhà giáo và nhân viên của trường.

Tuy rằng thời gian Lương Thực Thu sống tại đây chỉ vỏn vẹn 7 năm, ông dọn vào ở từ 1952 cho đến 1959, ông rời khỏi Đài Loan và đi Mỹ định cư, nhưng ngôi nhà này đã bầu bạn cùng ông trong quãng thời gian Lương Thực Thu dịch cuốn tiểu thuyết Romeo và Juliet nổi tiếng của nhà văn hào William Shakespeare và Từ điển Viễn Đông(Far East Everyday English-Chinese dictionary). Mặc dù có nhiều người từng cư ngụ trong căn ký túc xá này, nhưng nó mang một ý nghĩa vô cùng sâu sắc đối với Trường đại học Sư Phạm Đài Loan là đơn vị sở hữu ngôi nhà, thế là mất khoảng 2 năm mới cho trùng tu lại theo đúng diện mạo cũ, nơi đây tỏa ngát hương thơm của sách và bảo tồn nguyên vẹn phong thái nhân văn của nó trong một khu thương mại đông đúc náo nhiệt cạnh trường Sư Phạm.

Người phụ trách quản lý ngôi nhà là Maruco (tên thật là Ngô Tư Oánh Wu Tzu-ying), cách đây 2 năm đã xin thuê lại ngôi nhà ở cũ của Lương Thực Thu, cô gìn giữ phát huy tinh thần nhân văn của Lương Thực Thu, cho tổ chức hàng loạt những buổi tọa đàm văn hóa nghệ thuật và diễn đàn công cộng.

Maruco chia sẻ: "Việc bảo tồn nơi ở cũ so với việc gìn giữ hiện trạng nhà ở, các loại đồ vật, thì điều quan trọng nhất chính là làm sao tiếp nối được tinh thần của ngôi nhà ở". Chính vì thế, Ngô Tư Oánh vào ở hơn hai năm, đã kiên trì nhất quyết không cho bán sản phẩm ăn uống trong nhà, không gian ngôi nhà chỉ được dành riêng cho những buổi tọa đàm văn hóa nghệ thuật tưng bừng và những diễn đàn công cộng mà thôi. Các hoạt động ngoài đề tài câu chuyện của Lương Thực Thu, còn cho tổ chức "Giải văn học Lương Thực Thu", "Đến học tiếng Anh tại Liang Shih Chiu's house", bên cạnh đó còn cho mời những nhạc sĩ đến biểu diễn nhạc cụ truyền thống Trung Hoa như sáo trúc Shakuhachi, đàn Cổ cầm, tất nhiên cũng không thể thiếu những buổi "Tọa đàm người đọc sách" đậm chất nhân văn, v.v...

Biết bao nhiêu hoạt động văn hóa nghệ thuật đặc sắc, diễn đàn diễn thuyết, tất cả chỉ với mong muốn thể hiện được hết tinh thần nhân văn, thái độ đẹp đẽ mà Lương Thực Thu gửi gắm trong tuyển tập tản văn "A Cottager’s Sketchbook" của ông.

Ghé thăm những ngôi nhà cổ mang tính nhân văn này, tìm ra vết tích dòng chữ những bài viết có hồn nho nhã tĩnh mịch chất chứa trong căn nhà hằn vết thời gian..., dòng thời gian đã qua cùng câu chuyện của Lâm Ngữ Đường, Lương Thực Thu, Ân Hải Quang cứ như dần dần hiện lên trước mắt.  

X 使用【台灣光華雜誌】APP!
更快速更方便!